بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ١٣٧ - استنتاج

ولى اثرى نبخشيد و قلب بيمار او بهبود نيافت.

آن شخص پرسيد: حكمت اين كار چيست كه اسم اعظم حق در آن موارد مفيد واقع شد اما در معالجه احمق اثر نبخشيد؟! حضرت عيسى ٧ در پاسخ فرمود:

استنتاج‌

احمق، سفيه، ابله، سرسبك، نافهم، دنگ، نادان و ...! فكر نكنيد كه خداى ناكرده دارم به كسى توهين مى‌كنم! نه، هدفم اهانت نيست بلكه كلماتى را رديف مى‌كنم كه عنوان برخى از انسان‌ها است؛ انسانهايى كه از نظر فهم و هضم حقايق، در سطح انسان‌هاى معمولى نيستند، در واقع اوّل ما خلق اللّه آنان مقدارى كم‌مايه‌تر از ديگران شده است؛ يعنى كم‌عقلند و حس تميز آنان نسبت به ساير حواس ضعيف‌تر و كندتر عمل مى‌كند.

در جلد نخست اين كتاب (حكايت ٦٢) مطالبى در مورد احمق آورديم و ديگر تكرارش نمى‌كنيم، ليكن حكايتى از كتاب شرح كبير انقروى، به نقل از شيخ عطار، جهت تنوير افكار مى‌آوريم:

روزى تنى چند از احمقان تن‌پرست به بهلول دانا گفتند: بهلول دانا! عجب است كه تو دائم از الفت دوستان ملولى و از صحبت ياران دورى مى‌گزينى و از دنيا بريده‌اى؟!

بر فحواى: «المؤمن الف و قالوا لا خير فيمن لا يأنف و لا يأنف».