بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ٩٦ - استنتاج

لذا اسلام حق قصاص را براى اولياى دم ثابت كرده و مى‌فرمايد:

... وَ مَنْ قُتِلَ مَظْلُوماً فَقَدْ جَعَلْنا لِوَلِيِّهِ سُلْطاناً ...[١]

«و آن كس كه مظلوم كشته شده، براى وليش سلطه- حق قصاص- قرار داديم ...»

*** مولانا در اين حكايت، نكات بسيار ارزنده اخلاقى و عرفانى را در مطاوى ابياتش بيان نموده است كه ما تنها به شرح يكى از آن نكات مى‌پردازيم:

مى‌گويد: از روش‌هايى كه خداوند در برخورد با ستمگران اتّخاذ نموده، فرصت دادن به ستمگران و مدارا با آنان است. تا كى؟ تا زمانى كه ستمكار ستم را از حد بگذراند.

وَ لا يَحْسَبَنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا أَنَّما نُمْلِي لَهُمْ خَيْرٌ لِأَنْفُسِهِمْ إِنَّما نُمْلِي لَهُمْ لِيَزْدادُوا إِثْماً وَ لَهُمْ عَذابٌ مُهِينٌ‌[٢]

«آنها كه كافر شدند، تصور نكنند اگر به آنان مهلت مى‌دهيم به سود آنهاست، ما به آنان مهلت مى‌دهيم كه بر گناهان خود بيفزايند و عذاب خواركننده‌اى براى آنها در پيش است.»

و يكى از ستمگرى‌هاى انسان‌هاى ستمگر، ريختن خون نفس محترم است و عجيب اينكه از خواص خون به ناحق ريخته شده، اين است كه هرگز پايمال نمى‌شود بلكه همواره در جستجوى قاتل است و مدام ايجاد سؤال در دل مردم مى‌كند كه: چرا فلانى كشته شد؟

البته اين خاصيت كه از خون ذكر شد، از الطاف حضرت حق است؛ يعنى خدا

[١] - اسراء: ٣٣

[٢] - آل عمران: ١٧٨