بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ٦٥ - استنتاج
«و در زمين آياتى براى طالبان يقين است، و در وجود خود شما- نيز آياتى است- آيا نمىبينيد.»
پس، يكى از راههاى رسيدن به خدا و معرفة اللّه تدبّر و تفكّر در آيات انفسى است چنانچه مىفرمايد: «من عرف نفسه فقد عرف ربّه». عرفان به قدرتنمايى خدا در وجود انسان مىتواند بهترين راه خداشناسى باشد؛ زيرا خداوند همه آياتى كه در عالم كبير و آفاق جهان قرار داده، در عالم صغير و نفوس انسان به كار برده است.
شعرى است منسوب به على ٧ كه بيانگر اين حقيقت است:
|
دواؤك فيك و ما تشعر |
و داؤك منك و ما تبصر |
|
|
أتزعم انّك جرم صغير |
و فيك انطوى العالم الأكبر |
|
|
و انت الكتاب المبين الّذي |
باحرفه يظهر المضمر |
«دواى تو در تو است در حالىكه نمىدانى، درد تو از تو است در حالىكه نمىبينى.
آيا پنداشتهاى كه تو جرمى كوچكى؟ در حالىكه در تو جهانى بزرگ قرار داده شده است.
و تويى آن كتاب نمايانى كه با حروف آن نهانىها پيدا مىشود.»
سَنُرِيهِمْ آياتِنا فِي الْآفاقِ وَ فِي أَنْفُسِهِمْ حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُ الْحَقُّ ... «١»
«به زودى نشانههاى خود را در اطراف جهان و در درون جانشان به آنها نشان مىدهيم تا آشكار گردد كه او حق است.»
*** مولانا در اين حكايت كه بخش ديگرى از حكايت زندگى فرعون است، با استفاده از هنر انطباق آيات آفاقى با آيات انفسى چنين نتيجه مىگيرد كه: ذكر سرگذشت حضرت موسى و فرعون كه از جمله آيات آفاقى بشمار مىرود
______________________________
«كوثر» حرف «آ» از تأليفات مؤلف (حقشناس) رجوع شود.
(١)- فصلت: ٥٣