بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ٤٢ - استنتاج
|
گفت آن دنبه كه هر صبحى بدان |
چرب مىكردى لبان و سبلتان |
|
|
گربه آمد ناگهانش در ربود |
بس دويديم و نكرد آن جهد سود |
|
|
خنده آمد حاضران را از شگفت |
رحمهاشان باز جنبيدن گرفت |
|
|
دعوتش كردند و سيرش داشتند |
تخم رحمت در زمينش كاشتند |
|
|
او چو ذوق راستى ديد از كرام |
بىتكبّر راستى را شد غلام |
استنتاج
ژاژخواهى و ياوهسرايى از ويژگىهاى انسانهاى بىريشه است كه مىخواهند از اين طريق كمبودهاى روانى خويش را جبران نمايند.
انسانهاى بىمحتواى پرمدّعا همچون طبلى هستند كه صدايشان گوش فلك را كر مىكند ولى درونشان چيزى جز هوا نيست. اين روحيه نهتنها انسان را به مراتبى نمىرساند و جايگاهى براى انسان در جامعه نمىگشايد بلكه عامل عقبافتادگى و اى بسا سبب سقوط او در زندگى مىشود.
از دستوراتى كه قرآن كريم به پيامبر مىدهد، اين است كه مىفرمايد:
فَاسْتَقِمْ كَما أُمِرْتَ وَ مَنْ تابَ مَعَكَ وَ لا تَطْغَوْا إِنَّهُ بِما تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ «١»
«همانگونه كه فرمان يافتهاى همراه مؤمنان مستقيم باش و از طريق راست منحرف مشو كه خداوند آنچه را انجام مىدهيد مىبيند.»
راغب مىگويد: استقامت انسان يعنى ملزم شدن او به راه مستقيم و راست، چنانكه خداوند به پيغمبر اسلام صلّى اللّه عليه و اله در آيه فوق دستور مىدهد كه همراه پيروان خود، التزام عملى به راه راست را داشته باشيد، بنابراين يكى از كارهايى كه مصداق بارز انحراف از صراط مستقيم است ياوهسرايى و بيان سخنان غيرواقعى است و
______________________________
(١)- هود: ١١٢