اندكى حكمفرمائى با زور و سرنيزه، خويشتن و پيروان خويش را مفتضح و رسوا نموده و لعنت و نفرين را از بازماندگان براى خود بيادگار گذاشته‌اند. مردمى كه در حزب چنين افراد نام نويسى كنند و در شمار آنها درآيند و بر عده آنها بيفزايند و موجب مزيد شوكت و قدرتشان گردند، اگر چه از نظر وظيفه شخصى، مردمى نيكوكار و با تقوى باشند، باين معنى كه فقط اسم خود را در ليست آنها نوشته و بمرام نامه و اساسنامه و مقررات حزبى آنها رفتار نميكنند، بلكه در وظايف شخصى و اجتماعى پيرو مقررات اسلامند، اين گونه افراد بحكم اين چند روايت در نظر خدا منفور و مبغوض و محكوم بعذاب و عقوبت ميباشند، زيرا همان يك عمل بظاهر كوچك وسيله ترويج باطل و مسلط ساختن شخص غاصب و ستمگر را بر افراد مسلمان و پايمال نمودن حقوق و حدود خدا و مسلمين و در نتيجه موجب ضعف و اضمحلال مقررات دين اسلام و خانه نشستن پيشواى بر حق ميگردد، پيداست كه معاويه و يزيد و هشام و منصور اگر تنها ميبودند، هيچ گاه آن همه جنايت و ستم مرتكب نميشدند، بلكه اگر اطرافيان و حواشى آنها منحصر بيك عده كارگردان و مأمور هم ميبود جرأت چنان هتاكيها را نميداشتند، بطور مسلم آن ستمگران از ثبت نام افراد بسيار در حزب خود استفاده ميكردند و غرور و نخوت بيشترى بكار ميبردند و در ظلم و تعدى خويش گامهاى فراترى ميگذاشتند. تا اينجا بيان و توضيح قسمت اول از اين روايت شريف بود.

و اما راجع بقسمت دوم يعنى كسى كه از امام بحق پيروى كند و در اعمال شخصى خود مرتكب گناه و آلودگى شود، پيداست كه او بواسطه اينكه در مقدمه و سر لوحه اعمالش سطر درخشانى بنام ولايت و تعهد پيروى از امامان عادل و منصوب از جانب خدا را ثبت كرده، و از پيشواى گمراه‌كننده و منحرف رو گردان شده است، در نتيجه بر عده مؤمنين افزوده و از اهل باطل كاسته و باندازه يك تن نيروى اسلام و حقيقت را تقويت نموده، و نيروى نفاق و باطل را تضعيف و تخريب كرده است، و شايسته و سزاوار است كه عفو و بخشش الهى آلودگيهاى كوچكش را فرا گيرد، و خداوند حكيم و مهربان بواسطه يك عمل مهم و با ارزش او از چندين خطا و لغزش ديگرش درگذرد. براى اين دو فرد در تشكيلات اجتماعى ميتوانيم بدو بنده و نوكرى مثال بزنيم كه يكى از آنها در خانه آقا و ولينعمت خويش را انتخاب كرده و در آنجا سر سپرده و بيعت كرده است، ولى گاهى هم از او خطا و لغزش و سرپيچى و تمرد مشاهده مى‌شود. و ديگرى از آقا و ولينعمت خود روگردان شده و در خانه دشمن او سرسپرده و ثبت نام كرده ولى كردار و رفتارش در آنجا با دستورات ولينعمتش مطابق و موافق است، شما خود بينديشيد و قضاوت كنيد،

كسى كه بميرد و پيشوائى از ائمه هدى نداشته باشد و اين باب جزء باب سابق است‌

١-

فضيل بن يسار گويد: روزى امام صادق عليه السلام خود براى ما شروع بسخن كرد و فرمود: رسول خدا