امام بخارى و جايگاه صحيحش - قاسم اف، الياس - الصفحة ١٤٩ - محبوبترين مردم از نگاه بخارى و عمرو بن عاص
دروغگو خوانده است.[١] همچنين به اين معنا از ابن عباس حديث روايت كرده كه در سند آن ابوهرمز نافع جمال ضعيف است و ابن معين او را دروغگو خوانده.[٢] باز ابن عساكر از عائشه نيز به اين معنا حديث روايت كرده كه در سند آن ابوعلى بن المذهب را ذهبى جرح كرده[٣] و همچنين راوى و سؤال كننده از امالمؤمنين عائشه عبدالله بن شقيق ناصبى است. او اميرالمؤمنين عليه السلام را دشمن داشته و آن حضرت را دشنام مىداده است.[٤] خطيب و ابن عساكر از ابن عمر نيز چنين حديثى روايت كردهاند كه در سند آن على بن دوست مجهول و حميد بن الربيع كذاب[٥] و يحيى بن يمان[٦] ضعيف هستند. در سنن ابن ماجه نيز به اين معنى از انس حديث روايت شده كه[٧] دارقطنى در باره آن گفته است: اين حديث از حميد از انس غريب است و از منفردات معتمر است.[٨] حميد طويل چنانكه گذشت مدلس نيز است و از انس با تدليس حديث روايت مىكرده است.
البته بايد به اين واقعيت بزرگ توجه داشته باشيم كه اينگونه احاديث با واقعيتها و با صفاتى كه خلفا داشتهاند و با زندگى و جايگاه علمى و عملى و ... آنها نيز مخالف است.
اما حديث دوم عمرو بن عاص در صحيح بخارى:
[١] . همان، ج ٤، ص ٤٧٥، رقم ٩٨٩١.
[٢] . ميزان الاعتدال ذهبى،، ج ٤، ص ٢٤٣، رقم ٩٠٠٠.
[٣] . همان، ج ١، ص ٥١١، رقم ١٩١٥.
[٤] . همان، ج ٢، رقم ٤٣٨٠
[٥] . همان، ج ١، ص ٦١١، رقم ٢٣٢٧.
[٦] . همان، ج ٤، ص ٤١٦، رقم ٩٦٦١.
[٧] . سنن ابن ماجه، ج ١، ص ٣٨، ح ١٠١؛ معجم الاوسط، ج ١، ص ١٥٥؛ تاريخ بن عساكر، ج ٣٠، ص ١٣٦.
[٨] . تاريخ ابن عساكر، ج ٣٠، ص ١٣٦.