امام بخارى و جايگاه صحيحش - قاسم اف، الياس - الصفحة ٦٧٠ - شروع اذان از ديدگاه بخارى

٣. عن عائشة قالت: قال رسول الله صلى الله عليه و آله:

«لما أسري بي إلى السماء أذن جبريل، فظنت الملائكة أنه يصلي بهم، فقدّمني فصليت بالملائكة؛[١]

ام‌المؤمنين عائشه گفته است: پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله فرمودند: وقتى به معراج برده شدم جبرئيل اذان گفت و ملائكه گمان كردند كه او مى‌خواهد بر آن‌ها نماز بگزارد پس جبرئيل مرا پيش گزرانيد و من به ملائكه نماز خواندم.

٤. ابن عباس گفته است: اذان همراه با واجب شدن نماز به پبامبر اكرم صلى الله عليه و آله نازل شده است.[٢] از سخن صالحى شامى پس از نقل اين خبر استفاده مى‌شود كه سند اين خبر صحيح است.

٥. انس گفته است: وقتى نماز (در شب معراج) واجب گشت جبرئيل عليه السلام به پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله اذان را تعليم نمود.[٣]

٦. ابن عمر مى‌گويد: وقتى پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله به معراج برده شد خداوند متعال اذان را بر آن حضرت وحى نمود وجبرئيل آن را به پيامبر صلى الله عليه و آله تعليم نمود.[٤]

سرخسى پس از نقل اخبار شروع اذان به وسيله خواب مى‌گويد: ابوحفص محمد بن على اين (خرافات) را انكار مى‌كرد و مى‌گفت: معالم دين را به بازى گرفته و مى‌گويند: به وسيله خواب ثابت شده است! هرگز چنين نيست، لكن پيامبر صلى الله عليه و آله را وقتى به معراج بردند وپيامبران را در مسجد

[١] . فتح البارى، ج ٢، ص ٦٣؛ در المنثور سيوطى، ج ٤، ص ١٥٤؛

[٢] . سبل الهدى والرشاد، ج ٣، ٣٦٠، به نقل از ابوشيخ.

[٣] . فتح البارى، ج ٢، ص ٦٣؛ در المنثور سيوطى، ج ٤، ص ١٥٤؛

[٤] . معجم الاوسط، ج ٩، ص ١٠٠؛ فتح البارى، ج ٢، ص ٦٣؛ مجمع الزوائد، ج ١، ص ٣٢٩.