امام بخارى و جايگاه صحيحش - قاسم اف، الياس - الصفحة ٣٢٣ - روايت ديگر بخارى در فضل خلفاى ثلاثه

گفته مى‌شود كه در مقابل تبليغ جبرى بودن اعمال كه در زمان معاويه و بنى اميه رواج داشت ايستاده‌اند، ولى اين راوى تضعيف نيز شده و بخارى نيز او را تضعيف كرده و با اين وجود از او حديث روايت كرده است.

روايت ديگر بخارى در فضل خلفاى ثلاثه‌

حديث ذيل را بخارى از كهمس روايت كرده است:

حدثنا مسدد، حدثنا يزيد بن زريع، حدثنا سعيد بن أبى عروبة. وقال لى خليفة: حدثنا محمد بن سواء وكهمس بن المنهال قالا: حدثنا سعيد عن قتادة عن أنس بن مالك قال: صعد النبى صلى الله عليه و آله أحدا ومعه أبوبكر وعمر وعثمان فرجف بهم فضربه برجله وقال: اثبت أحد فما عليك إلا نبى او صديق او شهيدان؛[١] پيامبر صلى الله عليه و آله به كوه احد برآمد و ابوبكر، عمر و عثمان همراه آن حضرت بودند، پس كوه به آن‌ها لرزيد و حضرت فرمودند: ثابت باش احد، جز نبى، صديق و دو شهيد كسى بر تو قرار نگرفته است.

اين حديث اشكالات زيادى دارد: اولا تمام اشكالاتى كه در مورد حديث ابوموسى اشعرى كه در شرح حال او آشنا شديم كه در مورد بشارت خلفا به بهشت ذكر شد، بر اين حديث نيز وارد است.

ثانياً: اين حديث با اين لفظ را تنها قتاده مدلس از انس روايت كرده است. حاكم مى‌گويد: قتاده با عظمت علمى‌اش مدلس بوده و هم از هر كه پيش مى‌آمده حديث مى‌گرفته است.[٢]

ذهبى نيز مى‌گويد: همانا قتاده مدلس بوده و او به اين صفت معروف است ... او

[١] . صحيح بخارى، كتاب فضائل الصحابة، باب: مناقب عمر بن الخطاب، ج ٣، ص ١٣٤٨، ح ٣٦٧٥ و ٣٦٨٦ و ٣٦٩٩.

[٢] . المستدرك على الصحيحين حاكم، ج ١، ص ٢٣٣.