روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٢٣٧ - ترجمه
و عليهما مسرودتان قضاهما
داود او صنع السّوابغ تبّع
أى احكم و اتم نسجهما،مجاهد گفت:مراد به قضى الأمر آن است كه قيامت برخيزد و وقت عذاب ايشان درآيد و نيز مهلت ندهند ايشان را. آنگه گفت:اگر مراد ايشان بدهيم [١]و فرشته [٢]فروفرستيم [٣]هم به صورت مردى باشد.و«ها»راجع است في قوله: جَعَلْنٰاهُ ،با رسول اللّه-عليه السّلام-بر يك قول [٤]،و بر دگر قول راجع باشد الى المرسل اليهم كلّ رسول كان،اگر ما پيغامبرى كه به ايشان فرستيم او را [٥]فرشته كنيم هم بر صورت مردى باشد تا ايشان او را بتوانند ديدن،چه ما دام تا او به صورت فرشته [٦]باشد از لطافت تركيب-و اينها قليل الشّعاع باشند-فرشته را نتوانند ديدن.
نبينى كه جبرئيل-عليه السّلام-كه به نزديك رسول آمدى بر صورت دحية الكلبيّ آمدى و آن فرشتگان كه بر ابراهيم رفتند به صورت مهمانان رفتند [٧]،و آن فرشتگان كه به نزديك داود رفتند بر صورت دو خصم بودند.و چون چنين باشد و ايشان بر صورت مردان باشند،ايشان ندانند كه آن فرشته است [٨]بر ايشان ملتبس شود و آنگه آن لبس را با خود [٩]حواله كرد براى آنكه خلق آن فرشته بر صورت مرد از فعل او بود.گفت:ما بر ايشان بپوشانيم آنچه بر عوام و ضعفا بپوشانيدن [١٠].چه ايشان عوام را و ضعيف رايان را گفتندى:اگر اين محمّد پيغامبر بودى فرشته بودى يا با او فرشته بودى.
و بعضى دگر گفتند:مراد به التباس آن است كه ايشان اعتقاد كردهاند [١١]كه فرشتگان دختران خدااند و به صورت زناناند و اين اعتقادى [١٢]فاسد است.اگر ما فرشته به زمين فرستيم به صورت مردى باشد بر ايشان ملتبس بود [١٣]،يقال لبست الثّوب البسه لبسا و لباسا و لبست عليهم الامر البسه لبسا و لبّست عليهم الامر تلبيسا و البسته ثوبا
[١] .مج،مت،وز،آج،لب:بدهم.
[٢] .مج،مت،وز،لت:فريشته را.
[٣] .آج،لب:فروفرستم.
[٤] .آج،لب:با رسول ما به يك قول.
[٥] .آج،لب+هم.
[٦] .مج،مت،وز:فريشتهاى.
[٧] .مج،مت،وز،مل،لت،مر:بودند.
[٨] .آج،لب:كه ايشان فرشتهاند.
[٩] .آج،لب:بر خود.
[١٠] .كذا:در اساس،بم،آن و ديگر نسخه بدلها:بپوشانيدند.
[١١] .مج،مت،وز،مل،لت،مر:كرده بودند.
[١٢] .آج،لب:اعتقاد.
[١٣] .آج،لب:باشد،مل:شود.