روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٣٧٥ - ترجمه

در هر سه جاى بر مغايبه،و باقى قرّاء به«تاى»خطاب.آنان كه به«يا»خواندند، حمل كردند على قوله: وَ مٰا قَدَرُوا اللّٰهَ حَقَّ قَدْرِهِ إِذْ قٰالُوا [١]،آن‌كه به«تا»ى خطاب خواند حمل كرد على قوله:«قل»،چو [٢]«قل»امر مخاطب باشد آنچه از پى او آمد آن را هم بر خطاب حمل كرد [٣].

آنگه حق‌تعالى وصف قرآن كرد چون جهودان و مشركان آن را منكر شدند، گفت: وَ هٰذٰا كِتٰابٌ ،اشارت است«هذا»به قرآن،گفت:اين كتابى است كه ما آن را بفرستاديم مبارك [٤].و قوله: أَنْزَلْنٰاهُ ،در محلّ رفع است كه صفت كتاب [٥]است،يعنى و هذا كتاب منزل [٦]مبارك.و اصل بركت ثبات و بقا باشد من بروك البعير و براكاء القتال اى شدّته و ثباته،يعنى خير [٧]او ثابت [٨]و باقى است و اين كتاب مصدّق و راست‌دارندۀ كتب اوايل است [٩]از تورات و انجيل و زبور. وَ لِتُنْذِرَ ، تا بترسانى [١٠]به او مكّه را يعنى،اهل مكّه را.ابو بكر [١١]عن عاصم خواند:«لينذر»به «يا»،يعنى قرآن،تا اين كتاب قرآن بترساند و اين مجاز باشد.و آنچه باقى قرّاء برآنند از«تا»ى خطاب كه منذر رسول باشد هم حقيقت باد [١٢]و هم موافق ديگر آيات من قوله تعالى: إِنَّمٰا تُنْذِرُ مَنِ اتَّبَعَ الذِّكْرَ [١٣]، إِنَّمٰا أَنْتَ مُنْذِرٌ وَ لِكُلِّ قَوْمٍ هٰادٍ [١٤]، إِنَّمٰا أَنْتَ مُنْذِرُ مَنْ يَخْشٰاهٰا [١٥]،و قوله: لِلنّٰاسِ بَشِيراً وَ نَذِيراً [١٦].و إنذار اعلام با تخويف باشد و امّ‌القرى بلا خلاف مكّه است.و امّ اصل باشد يعنى أصل القرى براى آن‌كه زمين از زير آن برون [١٧]آورد خداى تعالى،و براى آن مكّه را تخصيص كرد كه كعبه در آنجاست و آن مقصد عالميان است براى حجّ و گفتند:براى آنش امّ‌القرى خواند