روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٢١٢ - ترجمه
كلبي و مقاتل گفتند:چون ايشان از عيسى خوان خواستند،خداى تعالى گفت: [١]
بفرستم،و لكن شرط آن است كه هركه ايمان نيارد او را عذابى سخت كنم.
عيسى-عليه السّلام-شمعون صفا را بخواند-و او وصىّ عيسى بود-و او را گفت:
به نزديك تو طعامى هست؟گفت:بلى،شش نان و دو ماهى كوچك.گفت:بيار، بياورد.عيسى-عليه السّلام-آن نانها پاره كرد و آن ماهيان [٢]پاره كرد و بر سر آن دعا كرد تا خداى تعالى برآن بركت كرد،و آن نانها درست بكرد هر پاره نانى شد [٥٣-ر]و هر پاره [٣]ماهى شد [٤].آنگه عيسى-عليه السّلام-برخاست و به دست خود هريكى را پارهاى از آن [٥]پيش مىنهاد،آنگه گفت:بخوريد به نام خداى،آن طعام مىفزود تا به زانوى ايشان برسيد چندان كه توانستند بخوردند و پنج زنبيل بماند،و حاضر [٦]پنج هزار مرد و پسر بودند،شكر خدا بگزاردند [٧]و يكبار دگر بخواستند.
عيسى-عليه السّلام-دعا كرد،خداى تعالى خوانى بفرستاد چند نان بر او و چند ماهى.عيسى-عليه السّلام-چنان [٨][كرد] [٩]كه در اوّل كرده بود [١٠].ايشان از آن بخوردند و با شهرها و ديههاى [١١]خود رفتند [١٢]و ديگران را خبر دادند باور نداشتند ايشان را،و گفتند:شما را مسحور كرد و چشمهاى شما خطا ديد.عيسى-عليه السّلام- بر ايشان دعا كرد،خداى تعالى ايشان را مسخ كرد.
قتاده گفت:آن خوان هر بامداد و شبانگاه فرود مىآمد [١٣]هرجا كه ايشان بودندى چنان كه منّ و سلوى بر قوم موسى.
عطاء بن ابي رباح روايت كرد از سلمان فارسى-رحمه اللّه [١٤]-كه او گفت:
و اللّه كه عيسى-عليه السّلام-هيچچيزى را از مساوي متابعت نكرد،و هرگز هيچ يتيم
[١] .مج،وز،مت،لت،آن،مر+من.
[٢] .آج،لب:ماهى.
[٣] .لت،آن،مر+ماهى.
[٤] .چاپ شعرانى(٣٧٤/٤):ماهى،ماهى درست شد.
[٥] .مج،وز،مت:هريكى را از آن پارهاى در.
[٦] .مج،وز،مت،آج،لب،مر:حاضران.
[٧] .مج،مت،لب،بم،آن:بگذاردند.
[٨] .مج،وز،مت،مر:همچنان.
[٩] .اساس:ندارد،با توجه به مج و ديگر نسخه بدلها افزوده شد.
[١٠] .اساس:بودند،با توجّه به مج،وز تصحيح شد.
[١١] .مج،وز،مت:دهها.
[١٢] .مج،وز،مت،آج،بم،لت،مر:شدند.
[١٣] .مج،مت:فرود آمدى،وز:فرود مىآمدى.
[١٤] .مج،وز،آج،لب،آف:رحمة اللّه عليه.