پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٥٠ - شرح و تفسير ساده زيستها هم دنيا را دارند و هم آخرت را
شرح و تفسير ساده زيستها هم دنيا را دارند و هم آخرت را
امام عليه السلام در اين بخش از نامه خود بحث جامعى درباره صفات پرهيزكاران و افتخارات و امتيازات آنها دارد تا درسى براى محمد بن ابىبكر و ساير مردم مصر باشد.
نخست مىفرمايد: «بدانيد اى بندگان خدا كه پرهيزكاران هم از دنياى زودگذر بهره گرفتند و هم از سراى آخرت، با اهل دنيا در دنيايشان شركت جستند در حالى كه با اهل دنيا در آخرت (تاريك) آنها شركت نكردند»؛ (وَ اعْلَمُوا عِبَادَ اللَّهِ أَنَّ الْمُتَّقِينَ ذَهَبُوا بِعَاجِلِ الدُّنْيَا وَ آجِلِ الْآخِرَةِ، فَشَارَكُوا أَهْلَ الدُّنْيَا فِي دُنْيَاهُمْ، وَ لَمْ يُشَارِكُوا [١] أَهْلَ الدُّنْيَا فِي آخِرَتِهِمْ).
آن گاه امام عليه السلام به شرح اين معنا پرداخته و مىفرمايد: «آنها در دنيا بهترين مسكن (مسكنهاى ساده و دور از تكلف و زرق و برق) را برگزيدند و بهترين خوراكها (خوراك ساده و حلال و مورد نياز) را تناول كردند و همان لذتى را كه متنعمان از دنيا بردند، نصيبشان شد و آنچه را جباران مستكبر از آن بهره گرفتند، بهره آنان گشت (زندگى ساده آنها لذتبخشتر از زندگى پر زرق و برق جباران بود)»؛ (سَكَنُوا الدُّنْيَا بِأَفْضَلِ مَا سُكِنَتْ، وَ أَكَلُوهَا بِأَفْضَلِ مَا أُكِلَتْ، فَحَظُوا مِنَ الدُّنْيَا بِمَا حَظِيَ بِهِ الْمُتْرَفُونَ [٢]، وَ أَخَذُوا مِنْهَا مَا أَخَذَهُ الْجَبَابِرَةُ الْمُتَكَبِّرُونَ).
مفهوم اين سخن آن نيست كه پرهيزكاران زهد پيشه، مانند اهل دنيا سفرههاى رنگين و كاخهاى زيبا و لباسهاى زربفت براى خود تهيّه مىبينند بلكه منظور
[١]. ضمير در «لم يشاركوا» به متقين و پرهيزكاران بر مىگردد و مفهومش اين است كه پرهيزكاران در آخرتِ پر از عذاب دنياپرستان شركت ندارند؛ ولى در چندين نسخ و نيز نسخه تصحيح شده نهجالبلاغه «لم يشاركهم» آمده كه بسيار مناسبتر است و مفهومش اين است كه اهل دنيا در آخرت پرهيزكاران شركت ندارند در حالى كه اهل دنيا در دنياى آنها به صورت معقول شريكند.
[٢]. «مترف» همان گونه كه در شرح نامه ١٠ گفتيم به معناى ثروتمندان مغرور و گردنكش است.