پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٢١ - شرح و تفسير آنها كه اسلام را يارى دادند
لَهُ كَسَابِقَتِي الَّتِي لَا يُدْلِي [١] أَحَدٌ بِمِثْلِهَا).
بعضى چنين پنداشتهاند كه اين جمله اشاره به اين است كه مردم، آن حضرت را با معاويه مقايسه كردهاند در حالى كه منظور امام عليه السلام اين نيست. نظر امام عليه السلام در واقع به نامه معاويه است كه خلفاى سه گانه پيشين را در نامهاش مطرح كرده و فضيلت آنان را به رخ امام عليه السلام كشيده است و گر نه معاويه در نامهاش هيچ اشارهاى به سوابق خود در اسلام ننموده، زيرا اصولًا سوابقى نداشت و اگر هم داشت، سابقهاى جز سوء او و خاندان ابوسفيان دشمن شماره يك اسلام نبود.
به هر حال امام عليه السلام از مردم روزگار و از جمله معاويه ابراز شگفتى مىكند كه چگونه او را با خلفاى پيشين مقايسه مىكنند. اين سخن در واقع هماهنگ با چيزى است كه در خطبه شقشقيه آمده است كه مىفرمايد: «مَتَى اعْتَرَضَ الرَّيْبُ فِيَّ مَعَ الْأَوَّلِ مِنْهُمْ حَتَّى صِرْتُ أُقْرَنُ إِلَى هَذِهِ النَّظَائِر؛ چه زمانى در مورد مقايسه من با خليفه اوّل و برترى من بر او شك و ترديد واقع شد تا بخواهند مرا قرين اين اشخاص (اعضاى شوراى معروف عمر براى خلافت بعد از او) قرار دهند».
گويا كسانى كه سخن مولا را در اينجا ناظر به مقايسه با معاويه دانستهاند تحت تأثير جمله ديگرى از كلام حضرت در جاى ديگر واقع شدهاند.
ولى اگر به اين نكته دقت شود كه نامه امام عليه السلام در پاسخ به نامه معاويه است و در نامه معاويه سخن از برترى خلفاى پيشين بوده است، روشن مىشود كه منظور امام عليه السلام همان است كه ما در بالا گفتيم.
سپس در ادامه همين سخن امام عليه السلام با كنايهاى رساتر از تصريح چنين مىفرمايد:
«مگر اينكه كسى ادعاى فضايلى براى آنها كند كه من از آن فضايل آگاه نيستم و
[١]. «لا يدلى» از ريشه «ادلاء» به معناى ابراز داشتن و اعلان كردن است. گفته مىشود: «ادلى برأيه» يعنى رأى خود را ابراز داشت. اين واژه در اصل از ماده «دلو» گرفته شده و هنگامى كه به باب افعال مىرود به معناى افكندن و فرستادن دلو به چاه براى كشيدن آب است. سپس به هر گونه ابراز نظر كردن اطلاق شده است.