پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١١٨ - شرح و تفسير آنها كه اسلام را يارى دادند
نيستم؟ حضرت فرمود: آرى تو شهيد راه خدا هستى.
اما حمزه بن عبدالمطلب در جنگ احد كه بعد از واقعه بدر در سال سوم هجرت واقع شد به وسيله وحشى كه اسم با مسمّايى داشت! به شهادت رسيد.
سبب اين جنگ را چنين نوشتهاند كه مشركان بعد از شكست در جنگ بدر به مكّه برگشتند و با يكدگر (به رهبرى ابوسفيان) هم قسم شدند كه بخشى از شتران خود را بفروشند و وسائل حمله مجددى را به مسلمانان فراهم كنند در نتيجه سه هزار نفر از داخل و خارج مكّه با دويست اسب و سه هزار شتر و هفتصد زره گردآورى كرده آماده حركت به سوى مدينه شدند.
داستان اين جنگ بسيار مفصل است. همين مقدار مىدانيم كه بر اثر اشتباه بعضى از مسلمانان و سرپيچى از فرمان پيغمبر صلى الله عليه و آله سرانجام اين جنگ به شكست مسلمانان پايان گرفت، دندان و صورت پيغمبر صلى الله عليه و آله بر اثر سنگى كه «عتبة بن ابى وقاص» به سوى آن حضرت پرتاب كرد مجروح شد و حمزه مرد «شجاع لشكر اسلام» عموى باوفاى پيغمبر اكرم شربت شهادت نوشيد؛ «هند» همسر ابوسفيان و مادر معاويه كه با گروهى از زنان، لشكر دشمن را همراهى مىكردند در پايان جنگ به مثله كردن شهداى مسلمان پرداختند، هند گوش و بينى را مىبريد و براى خود گردنبند مىساخت. جگر حضرت حمزه را از پهلويش بيرون آورد و به دندان گرفت و قصد خوردن آن را داشت؛ ولى نتوانست و بيرون افكند و به همين دليل مسلمانان او را هند جگرخوار و معاويه را پسر هند جگرخوار ناميدند.
اما جعفر بن ابىطالب در غزوه موته به قتل رسيد. اين جنگ كه در سرزمين موته نزديك شام (مرز شمالى جزيرة العرب) در سال هشتم هجرت واقع شد، از اينجا نشأت گرفت كه پيغمبر اكرم، رسولى از سوى خود به نام حارث بن عميرة به سوى حاكم بُصرى فرستاد و او را دعوت به اسلام كرد. هنگامى كه او به