پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٩٤ - ٢ اهميت وقف در اسلام

٢. اهميت وقف در اسلام‌

اهتمام امير مؤمنان على عليه السلام به امر وقف و پيشگام بودن در اين كار خير به خوبى نشان مى‌دهد كه اين مسأله ارزش فوق العاده‌اى در اسلام دارد.

گر چه وقف را اسلام ابداع نكرد و قبل از اسلام نيز در مذاهب ديگر اوقاف بسيارى وجود داشت ولى اسلام اهميّت خاصى براى آن قائل شد و تحت عنوان صدقات جاريه بر آن تأكيد كرد.

در حديثى از رسول خدا صلى الله عليه و آله مى‌خوانيم كه از كنار باغستانى عبور مى‌كرد، مردى را ديد كه مشغول غرس درختى است. پيامبر صلى الله عليه و آله به او فرمود: مى‌خواهى غرسى بهتر از اين را به تو يادآورى كنم؟ سپس اذكار مهمى را به او تعليم فرمود.

آن مرد عرض كرد: اى رسول خدا من تو را گواه مى‌گيرم كه تمام اين باغ را بر فقهاى مسلمين از اهل صفه وقف كردم. در اينجا اين آيات شريفه نازل شد:

«فَأَمَّا مَنْ أَعْطى‌ وَ اتَّقى‌* وَ صَدَّقَ بِالْحُسْنى‌* فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرى‌ [١]» [٢] به اين ترتيب، وقف به عنوان يك سنّت حسنه اسلامى مورد تأييد قرار گرفت.

در بعضى از روايات از جابر ابن عبداللَّه نقل شده كه تمام صحابه كه اموالى داشتند، وقفى از خود به يادگار گذاشتند.

در امالى شيخ طوسى از امام صادق عليه السلام نقل شده كه فرمود: «خَيْرُ مَا يُخَلِّفُهُ الرَّجُلُ بَعْدَهُ ثَلَاثَةٌ وَلَدٌ بَارٌّ يَسْتَغْفِرُ لَهُ وَ سُنَّةُ خَيْرٍ يُقْتَدَى بِهِ فِيهَا وَ صَدَقَةٌ تَجْرِي مِنْ بَعْدِهِ؛ بهترين چيزى كه انسان بعد از خود به يادگار مى‌گذارد سه چيز است:

فرزند نيكوكارى كه براى انسان استغفار كند و سنّت نيكى كه مردم در آن به او اقتدا نمايند و صدقه‌اى كه بعد از او جريان داشته باشد». [٣]

[١]. ليل، آيه ٥- ٧.

[٢]. بحارالانوار، ج ١٠٠، صحفه ١٨٢، ح ٤.

[٣]. وسائل‌الشيعه، ج ١٣، كتاب الوقوف و الصدقات، باب ١، ح ١٠.