در گذشته اين مسئله را به نوعى مطرح كرديم، آن جا كه بساطت ذات را با كثرت اسما هماهنگ نموديم ويادآور شديم كه اين مسئله صورت ديگرى دارد و آن مسئله عينيت صفات خدا با ذات او است و در حقيقت دو مسئله، دو رويه از يك سكه است. و لذا در اين جا به اختصار برگزار مى كنيم. و فقط به ذكر جمله هايى از امير مؤمنان (عليه السلام) اكتفا مىورزيم، آن حضرت در يكى از خطبه هاى خود مى فرمايد:

١. «كمال توحيده، الإخلاص له و كمال الإخلاص له نفى الصفات عنه، لشهادة كلِّ صفة أنّها غير الموصوف، وشهادة كلّ موصوف أنّه غير الصفة، فمن وصف اللّه سبحانه فقد قرنه، و من قرنه فقد ثنّاه، و من ثنّاه فقد جزّاه، و من جزّأه فقد جهله».[١] كمال يگانگى خدا، پيراسته ساختن او از هر نوع شرك و تعدد است،(اخلاص)و كمال چنين اخلاص، در نفى صفات زايد از ذات او است; زيرا هرگاه براى خدا، ذات و صفتى باشد، صفت دلالت بر جدايى صفت از موصوف دارد و موصوف دليل بر مغايرت با صفت است; سرانجام چنين توصيف مقارن شمردن صفت با ذات، و نتيجه آن تعدد و نتيجه تعدد، اعتقاد به داشتن جزء است كه اعتقادى جاهلانه است.

[١] نهج البلاغه، خطبه ١.