بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ٣٧٩ - استنتاج
وَ أَمَّا الْغُلامُ فَكانَ أَبَواهُ مُؤْمِنَيْنِ ....[١]
«و اما آن نوجوان، پدر و مادرش باايمان بودند.»
قرآن كريم مىفرمايد: انسان بعد از طى مرحله كودكى و ضعف و ناتوانى، به مرحله «بلوغ اشد» مىرسد؛ ... ثُمَّ لِتَبْلُغُوا أَشُدَّكُمْ ....*[٢]
تعبير به ... ثُمَّ لِتَبْلُغُوا أَشُدَّكُمْ ...* حكايت از آن دارد كه انسان در ميان دو ضعف (ضعف كودكى و ضعف پيرى) به مرحلهاى مىرسد كه نهايت قدرت و توانمندى را در خود احساس مىكند و آن مرحله «بلوغ شد» است كه قرآن از آن با تعبيرهاى:
شباب، فتى و غلام ياد كرده است.
شباب، گويند زيرا تو گويى همه زيبايىها و طراوت باوجود جوان آميخته و مشوب شده است.
فتى، گويند زيرا قدرت جسمى و توانايى بازوان او حلّال و مفتى همه مشكلات است. فتواى مجتهد هم كه بهمعناى رفع مشكلات شرعى و جواب با حكام دينى است از همين ريشه است.
غلام، گويند زيرا شهوت جنسى او در طلب نكاح، در اوج جوشش و غليان است.
اينكه انسان در چند سالگى به «بلوغ اشدّ» يا به تعبيرى به جوانى مىرسد، نظريات مختلفى بيان شده است، بعضى گفتهاند: از بيست سالگى تا چهل سالگى دوران بلوغ اشد است. گروهى هم از سن سى سالگى تا چهل سالگى را بلوغ اشد مىدانند.
در هرحال، مراد از بلوغ اشد استكمال قوت و نيروى جسمى انسان است كه اين مرحله از زندگى انسان بسيار مورد توجه اسلام قرار گرفته است. با توجه به مطالب فوق، دريافتيم كه از نظر جسمى و رشد ظاهرى، به چه كسى جوان
[١] - كهف: ٨٠
[٢] - مؤمن ٦٧؛ حج: ٥