بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ٤٠٥ - استنتاج

سازندگى و آبادانى نيست. اينگونه تخريب در واقع زيربناى آبادانى است و عوامل اينگونه تخريب نه‌تنها مورد نكوهش قرار نمى‌گيرند كه سزاوار و شايسته تعريف و تمجيد نيز هستند. لذا مولانا در پاسخ احمق كه به آن شخص اعتراض مى‌كند: چرا با شخم زدن، زمين را خراب مى‌كند! مثال‌هايى مى‌آورد كه همه، حكايت از تخريب با هدف آبادانى و ترميم دارد؛ مثلا مى‌گويد:

تا زمين به وسيله شخم زدن زيرورو نشود و به ظاهر تخريب نگردد، چگونه مى‌توان آن را تبديل به گلزار زيبا يا كشتزار پرمحصول كرد؟

دمل سربسته چركين تا نشتر نخورد چگونه ممكن است بهبود يابد

وقتى آقاى درزى (خياط) قواره پارچه‌ات را پاره‌پاره مى‌كند و برش مى‌دهد، آيا هيچ عاقلى با خياط دعوا مى‌كند و به او كتك مى‌زند كه چرا پارچه گرانقيمت مرا بريدى و پاره كردى؟ مسلما خير؛ زيرا خياط با هدف دوختن جامه‌اى زيبا دست به اين كار زده است.

براى آباد كردن ساختمان كهنه، ابتدا بايد آن را ويران كرد.

كار نجّار و آهنگر و قصاب هم‌چنين است اول خراب مى‌كنند سپس مى‌سازند و همچنين است همه تخريب‌هايى كه براى اصلاح و آبادانى صورت مى‌پذيرد.