بشنو از نى (شرحى بر حكايتهاى مثنوى) - حق شناس، سيد حسين - الصفحة ٣٢٣ - استنتاج

محمّد است.

همين‌كه پيرمرد نام «محمّد» را بر زبان آورد، همه بت‌ها سر خم كردند و به سجده رفتند. بت‌ها به آن پيرمرد گفتند: اى پير اين ديگرچه نوع جستجويى است؟

آن محمّد كسى است كه ما به سبب او واژگون و شكسته خواهيم شد.

استنتاج‌

وَ وَجَدَكَ ضَالًّا فَهَدى‌؛[١] «و تو را گمشده يافت و هدايت كرد.»

در اينكه منظور از «ضال- گمشده» در آيه كريمه چيست؟ مفسران قرآن كريم به اختلاف سخن گفته‌اند؟!

از جمله اينكه گفته‌اند: منظور آيه اين است كه پيغمبر اسلام صلّى اللّه عليه و اله در دوران كودكى چند بار گم شده بود و خداوند به لطف خود او را به آغوش گرم خانواده‌اش برگرداند، سپس به مواردى از گم گشتن پيغمبر صلّى اللّه عليه و اله اشاره مى‌كنند؛ از آن جمله:

١- پيغمبر در كودكى روزى در دره‌هاى مكه گم مى‌شود و ابو جهل او را پيدا نموده به جدش عبد المطّلب تحويل مى‌دهد.

٢- پيغمبر به دنبال يافتن شتران رفت و گم شد.

٣- بعد از پايان دوران شيرخوارگى پيغمبر، حليمه سعديه دايه آن حضرت او را به همراه خود به مكه مى‌آورد تا تحويل عبد المطلب دهد كه پيغمبر صلّى اللّه عليه و اله در بين راه گم مى‌شود.[٢]

[١] - ضحى: ٧

[٢] - تفسير مجمع البيان و تفسير روح الجنان، ذيل آيه ٧ سوره ضحى.