ترجمه اصول کافي شيخ کليني - مصطفوى، سيد جواد - الصفحة ٤٩٢

٤-

موسى بن جعفر عليه السلام فرمود: خمس از پنج چيز بايد داده شود: ١- غنيمتها، ٢- غواصى (منافع دريا) ٣- گنجها ٤- معادن ٥- نمكزارها (كه معدن مخصوصى است) از تمام اين انواع دريافت مى‌شود و بكسانى كه خداى تعالى مقرر فرموده داده مى‌شود و چهار پنجم آن (يعنى غنائم) ميان جنگجويان متصديان جنگ تقسيم مى‌شود، و خمس ميان آنها (كه خدا مقرر فرموده) به شش سهم تقسيم مى‌شود: ١- سهم خدا، ٢- سهم پيغمبر، ٣- سهم خويشان پيغمبر، ٤- سهم يتيمان، ٥- سهم تهيدستان، ٦- سهم در راه ماندگان.

سهم خدا و سهم پيغمبر پس از وفات پيغمبر از نظر وراثت بواليان امر (ائمه معصومين) تعلق دارد، پس براى امام سه سهم است: دو سهم از نظر وراثت و يكسهم بهره خود او است از جانب خدا، بنا بر اين نصف كامل خمس از اوست (كه در اين زمان بسهم امام معروفست) و نصف ديگر ميان خاندانش تقسيم مى‌شود:

يك سهم به يتيمان آنها و يكسهم بتهيدستان و يكسهم بدر راه ماندگانشان داده مى‌شود كه طبق قرآن و سنت پيغمبر ميان آنها تقسيم شود، بمقدارى كه يك سالشان را كفايت كند، اگر از آنها چيزى زياد آمد، بحاكم ميرسد و اگر سهم امام قابل قسمت نبود، يا كمتر از مقدار كفاف آنها بود، بعهده حاكم است كه از آنچه در دست دارد ايشان را بى‌نياز كند، و مخارج آنها از اين نظر بعهده حاكم گذاشته شد كه مقدار زيادى از آنها باو تعلق دارد.

و همانا خدا خمس را مختص آنها قرار داد و به تهيدستان و در راه ماندگان مردم ديگر نداد تا بجاى صدقات (زكاة واجب) مردم باشد (كه بر سادات حرام گرديد) و براى اينكه خدا ايشان را بواسطه قرابتشان با پيغمبر (از گرفتن زكاة) بر كنار كند و از چرك اموال مردم ارجمندشان دارد، لذا مال‌