برخى از عبارات (١٣٣)ديگر هم گوياى آن است كه فقيهان اجماع دارند براين كه شهادت كافر فقط در وصيت پذيرفته مى‌شود. از اين رو كسانى مانند مرحوم نراقى كه عبارت اهل كتاب را آورده‌اند، مرادشان اهل ذمّه از اهل كتاب است نه هر اهل كتابى، لكن اشكال در اين است كه آيا اهل ذمّه‌اى كه از اهل كتاب نباشند (مانند مجوسيان كه شبه اهل كتاب ناميده مى‌شوند) شهادتشان در وصيت صحيح است يانه؟

مرحوم نراقى ـ چنان كه گذشت ـ به طور صريح درباره اين گروه مى‌فرمايد كه شهادتشان قبول مى‌شود، و براى اثبات آن به اجماع وبرخى از روايات (١٣٤)استناد نموده است. امّا صاحب جواهر پس از اشاره به اين دسته از روايات مى‌فرمايد: « من كسى از اصحاب رانيافتم كه به اين روايت عمل كند. بنابراين نمى‌توانيم به واسطه اين روايت، از تحت ادله‌اى كه بر اعتبار عدالت در شاهد دلالت دارد خارج شويم [و بگوييم در خصوص وصيت، شهادت مجوسى قبول است [مگر آن كه ادعا كنيم كلمه اهل ذمّه در عبارات فقيهان، اطلاق دارد وشامل مجوس نيز مى‌شود. همچنين كلمه اهل كتاب هم شامل مجوس مى‌شود، البته اگر مجوسيان را از اهل كتاب بدانيم؛ اما ظاهر كلمات فقيهان خلاف اين مطلب است. بنابراين خوب است بگوييم كه شهادت مجوسيان مورد قبول واقع نمى‌شود». (١٣٥)

ولى مى‌توان گفت اگر چه در برخى از روايات (١٣٦)در خصوص اهل ذمّه يا اهل كتاب، شهادت در وصيّت مطرح شده است، اما با توجّه به كثرت وقوّت دلالت عمومات ومطلقاتى كه از آيه و روايات (١٣٧)به دست مى‌آيد، بعيد است كه بتوانيم از آن روايات اندك،

(١٣٣) رياض المسائل، همان؛ مبسوط، ٨، ص١٨٧؛ مسالك الافهام، ج١٤، ص١٦١.
(١٣٤) روايت يحيى بن محمد.
(١٣٥) همان.
(١٣٦) همان، باب ٢٠ از ابواب وصايا، ح ٦و٧ وباب ٤٠ از ابواب شهادات، ح٢.
(١٣٧) همان، باب ٢٠ از ابواب وصايا، ح ٥ و باب ٤٠ از ابواب شهادات، ح١.