٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٢٢ - آيين دادرسى اسلامى در مورد غير مسلمانان هادری قشقاوی

ليلاً فأخذتها و خرج يقاتل مع عليّ الشراة بالنهروان فقتل»؛

شريح گفت: اى اميرمؤمنان مطلب خويش را بگو. اميرمؤمنان فرمود: آرى اين زرهى كه در دست يهودى است از آن من است؛ نه آن را فروخته‌ام و نه آن را به كسى هبه نموده‌ام. شريح گفت: اى مرد يهودى تو چه مى‌گويى؟ يهودى گفت: اين زره مال من و در دست من است. شريح گفت: اى اميرمؤمنان شاهد بياور [كه زره از آن توست[ حضرت فرمود: بله قنبر و حسن(ع) شهادت مى‌دهند كه زره مال من است. شريح گفت: شهادت پسر به نفع پدر قبول نيست. اميرالمؤمنين فرمود: آيا شهادت كسى كه از اهل بهشت است قبول نمى‌شود؟ از رسول خدا (ص) شنيدم كه فرمود: «حسن و حسين سرور جوانان اهل بهشت هستند». [پس از خاتمه دادرسى به نفع يهودى [مرد يهودى گفت: امير مؤمنان مرا به نزد قاضى گماشته خود مى‌برد و قاضى عليه او حكم مى‌كند. شهادت مى‌دهم كه اين حق است. شهادت مى‌دهم كه خدايى جز «اللّه‌» نيست و محمد رسول خداست و اقرار مى‌كنم كه اين زره مال توست. در شبى از شب‌ها بر شتر اورق خود سوار بودى و به سمت صفين مى‌رفتى كه زره بر زمين افتاد و من آن را برداشتم. [پس از آن[ مرد يهودى در ركاب اميرالمؤمنين در جنگ نهروان در سرزمين «شراه» جنگيد تا آن كه به شهادت رسيد. (٥٥)

سند اين روايت ضعيف است حتى اگر اعتماد فقيهان به روايت را جبران كننده آن بدانيم، قسمت ابتدايى روايت را كه مساوات را نفى مى‌كند نمى‌پذيريم. زيرا روايات فراوانى كه در مورد لزوم رعايت مساوات وارد شده است، عموميت دارند و شامل همه فرض‌هاى دعوا مى‌شوند، چه دو طرف دعوا مسلمان و چه كافر و چه يكى مسلمان و ديگرى كافر باشد. چون مضمون اين روايات، دستور العملى است براى قاضيان مسلمان در هر موردى كه قضاوت مى‌كنند. درست است كه اغلب دعاوى در محكمه اسلامى، بين مسلمانان است، اما اين غلبه وجودى، موجب انصراف عمومات به اين فرض نمى‌شود.


(٥٥) حلية الاولياء، ج٤، ص١٣٩ و ١٤٠.