احاديثى وارد شده كه نشان مى‌دهد اذان، قبل از هجرت و در مكه تشريع شده و يكى از اين احاديث، حديثى است كه طبرانى از ابن عمر نقل كرده است.... آنگاه حلبى در ادامه، روايت هشتم را نقل مى‌كند. (١٨)

اين بود تاريخ و كيفيت تشريع اذان كه شيعه آن را از سر چشمه زلال اهل بيت(ع) گرفته است و اهل بيت(ع) نيز آن را با نقل راستگويى از راستگويى از رسول خدا(ص) روايت كرده‌اند، چنان كه گفتيم روايات ديگرى هم آن را تأييد مى‌كنند.

٣. كيفيت تشريع اذان در روايات اهل سنت

در روايات اهل سنت احاديثى در باره كيفيت تشريع اذان نقل شده كه نسبت دادن آنها به پيامبر (ص) صحيح نيست. چكيده مفاد اين روايات كه تفصيل آنها را نيز خواهيم آورد، اين است كه:

رسول خدا(ص) به نماز جماعت بسيار اهميت مى‌دادند اما در اينكه چگونه مردم را با توجه به دورى مسافت و پراكندگى مهاجران و انصار در كوچه‌هاى مدينه براى اقامه نماز جماعت گرد هم آورند، در تحيّر بود تا اينكه براى حل اين مشكل با اصحاب مشورت كرد و آنها چند راه حل پيشنهاد كردند:

الف) اينكه پرچمى نصب كنند و هركس آن را ديد، ديگران را خبر كند. پيامبر اين پيشنهاد را نپسنديد.

ب) برخى پيشنهاد كردند كه براى اين كار از شيپور يهوديان استفاده شود. اين پيشنهاد نيز خوشايند پيامبر نبود.

ج) برخى ديگر پيشنهاد كردند كه همچون مسيحيان از ناقوس استفاده شود. پيامبر ابتدا از اين پيشنهاد خوشش نيامد، ولى بعد دستور داد اين كار را بكنند، پس ناقوسى از چوب ساخته شد تا با نواختن آن، مردم براى نماز گرد هم آيند.

(١٨) السيرة الحلبية، ج٢، ص٢٩٦، باب «بدء الاذان و مشروعيته».