كروى بودن زمين، بايد گفت ديدگاهى است مردود... از اين روى، فروعى كه متّرتب بر مسأله ياد شده، در صورت ناهمسانى حكم در همه جا، ياد كرده‌اند، بدون دليل و بى‌وجه است.»

وى سپس شروع به ياد آورى فروع ياد شده مى‌كند كه عبارتند از: سى و يك روز يا بيست و هشت روز روزه داشتن و هم در روز عيد روزه گرفتن و آن گاه مى‌نويسد: «نمى‌توان با اين فرضها موافقت كرد.» و پس از آن، كلام محقق فيض كاشانى را در كتاب وافى، براى تأييد ديدگاه خود نقل مى‌كند.

به اين ترتيب او ] شيخ يوسف بحرانى [ همسان بودن همه مردم را در وجوب روزه اختيار كرده است، ليكن با كمال تاسّف آن را بر مبنايى سُست بنا نهاده، يعنى بر اين باور كه زمين شكلى مسطّح و نه كروى دارد، بلكه بر اين باور پافشارى كرده و از خداوند توفيق نگارش كتابى در ردّ كروى بودن زمين را طلب مى‌كند و خداى را سپاس كه چنين توفيقى نيافت؛ چه اين كه بسيار پيش مى‌آيد كه توفيق شخص در عدم توفيق در انجام كارى است.

امّا تأييد اين ديدگاه ] همسانى مردم در شروع انجام ماه ]به آنچه كه در وافى و كتابهاى مانند آن ياد شده در حدى از توانايى است كه هيچ جايى براى سُست انگاشتن آنها وجود ندارد.

و امّا محقق ارجمند نويسنده كتاب رياض (٣٣)(م:١٢٣١هـ. ق ) در كتاب خويش ذكرى از مسأله مورد بحث به ميان نياورده، همچنانكه فقيه بزرگوار سيد احمد خوانسارى، در كتاب جامع المدارك ذكرى به ميان نياورده است.

]اين دو فقيه [تنها به ذكر ديدن هلال ماه اكتفا كرده‌اند. البته نبايد از دو كتاب ياد شده انتظارى هم در بيان مسأله مورد نظر داشت؛ زيرا اين هر دو در شرح كتاب مختصر النافع نگاشته شده و كتاب ياد شده تنها ديدن هلال را بيان داشته بدون حتى اشاره‌اى به حكم شهرهاى دور از هم يا نزديك به هم. از ديگر فقيهان مى‌توان به نراقى

(٣٣) رياض، سيد على طباطبايى، ج١، ص٣٣٣.