آيين بندگى و نيايش (ترجمه عدة الداعى) - ابن فهد حلي؛ مترجم حسين غفاري ساروي - الصفحة ٥٦٢ - ٢٤ -«الحق»

مى‌باشد.

گفته شده كه «حكيم» يعنى عالم و «حكم» در لغت به معناى «علم» مى‌باشد، چون ذات اقدس الهى فرموده:

- يُؤْتِي الْحِكْمَةَ مَنْ يَشاءُ[١].

يعنى: «او به هر كه بخواهد، حكمت عطا مى‌كند».

و نيز «حكيم» كسى است كه كار قبيح انجام نمى‌دهد و عمل لازم را ترك نمى‌نمايد. و «حكيم» كسى است كه هر چيزى را در موضع مناسب خود قرار مى‌دهد تا در مقدراتش جاى اعتراض باقى نماند و بر تدبيرش خشم نكنند.

٢١- «العليم»:

به امور مخفى و اسرارى كه مخلوقات عالم آنها را درك نمى‌كنند، آگاهى دارد كه خود فرموده است:

- وَ هُوَ عَلِيمٌ بِذاتِ الصُّدُورِ[٢].

يعنى: «او به آنچه در دلها مى‌گذرد، آگاه است».

- لا يَعْزُبُ عَنْهُ مِثْقالُ ذَرَّةٍ فِي السَّماواتِ وَ لا فِي الْأَرْضِ‌[٣].

يعنى: «به اندازه ذرّه‌اى در آسمانها و زمين، از خدا پنهان نيست».

جزئيات معلومات را هم قبل از ايجاد و هم بعد از آن مى‌داند.

٢٢- «الحليم»:

كسى كه اهل گذشت و مهلت دادن است، نه جهالت جاهل تغييرى در او ايجاد مى‌كند، نه غضب غضب‌كننده و نه عصيان عاصى.

٢٣- «الحفيظ»:

او كسى است كه آسمانها و زمين و آنچه بين آن دو است را حفظ مى‌كند، او كسى است كه بنده‌اش را از هلاكت و تشويش حفظ مى‌نمايد و در پرتگاهها نگاهش مى‌دارد.

٢٤- «الحقّ»:

يعنى هستى و وجودش تحقق پيدا كرده است، به طور كلى هر

[١] - سوره بقره، آيه ٢٦٩.

[٢] - سوره حديد، آيه ٦.

[٣] - سوره سبأ، آيه ٣.