آيين بندگى و نيايش (ترجمه عدة الداعى) - ابن فهد حلي؛ مترجم حسين غفاري ساروي - الصفحة ٣٢٥ - س - بالا بردن دو دست بهنگام دعا

تضرّع آن است كه انگشت سبابه دست راست را به سمت راست و چپ، حركت دهى.

تبتّل (و انقطاع) آن است كه انگشت سبابه دست چپ را به آهستگى بالا و پايين ببرى.

و ابتهال (و زارى) آن است كه هر دو دست و هر دو ذراع را به سوى آسمان بگشايى كه ابتهال در وقت فراهم شدن وسايل گريه است».

از «سعيد بن يسار» نقل شده است كه حضرت صادق- ٧- فرمود:

٥٢٤- «هكذا الرّغبة و ابرز باطن راحتيه الى السّماء. و هكذا الرّهبة و جعل ظهر كفّيه الى السّماء. و هكذا التّضرّع و حرّك اصابعه يمينا و شمالا. و هكذا التّبتّل يرفع اصابعه مرّة و يضعها اخرى. و هكذا الابتهال و مدّ يده تلقاء وجهه و قال: لا تبتهل حتّى ترى الدّمعة»

. يعنى: رغبت اين گونه است: در حالى كه حضرت باطن دو دست خود را به سوى آسمان آشكار كرده بود.

رهبت اين گونه است: در حالى كه پشت دو دست خود را به سوى آسمان گرفته بود.

تضرّع اين گونه است: در حالى كه انگشتانش را به سمت راست و چپ حركت مى‌داد.

تبتل اين گونه است: در حالى كه انگشتانش را بالا و پايين مى‌برد.

ابتهال اين گونه است: در حالى كه دستش را در برابر صورتش كشيده بود، آنگاه فرمود: ابتهال نكن مگر آنكه اشك را ببينى».

در حديث ديگر آمده است كه:

٥٢٥- «الاستكانة في الدّعاء ان يضع يديه على منكبيه».

يعنى: «فروتنى در دعا، قرار دادن دستهاست بر دوشها».