پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٥٤ - صفات فعل
اثر تربيتى توجّه به اين توصيف الهى كاملًا روشن است كسى كه حاكم را فقط خدا مىداند، و حل مشكلات و گشودن درهاى بسته را براى او آسان مىشمرد هرگز از حجم مشكلات وحشت نمىكند، گرد و غبار يأس و نوميدى بر دل او نمىنشيند، و دست از تلاش و كوشش توأم با اميد و ايمان به پيروزى به لطف پروردگار بر نمىدارد.
قابل توجّه اينكه «فتّاح» يك مرتبه در قرآن مجيد بيشتر ذكر نشده و آن هم توأم با توصيف او به «عليم» است كه رابطه آن با وصف «فتاح» روشن است چرا كه حل مشكلات و گشودن درهاى معضلات نياز به آگاهى فراوان دارد، كسى مىتواند همه مشكلات را حل كند كه از اسرار همه چيز با خبر باشد، تو هم اگر مىخواهى مشكلى از زندگى خود و ديگران بگشايى به همان اندازه عليم باش!
و شايد توصيف خداوند به «خَيْرُ الْفاتِحيْنَ» در آيه شريفه ٨٩ اعراف كه از زبان قوم شعيب آمده رَبَّنَا افْتَحْ بَيْنَنَا وَ بَيْنَ قَوْمِنا بِالْحَقِّ وَ انْتَ خَيْرُ الْفاتِحيْنَ:
«پروردگارا! ميان ما و قوم ما بحق داورى كن، كه تو بهترين داورانى» نيز ناظر به همين معنا باشد، چرا كه فاتحان غير عليم هميشه نمىتوانند كار خود را بطرز شايستهاى انجام ندهند، بنابراين «خير الفاتحين» كسى است كه «فتاح عليم» نسبت به همه چيز و در همه حال باشد.
٢٦. رَحْمن ٢٧. رَحيم ٢٨. ارْحَمُ الرّاحِمْينَ