تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٩٢ - رهنمود براى آينده

دانستيم. برخى آيات ديگر قرآن نيز به اين حقيقت اشاره دارد از جمله

الْمالُ وَ الْبَنُونَ زِينَةُ الْحَياةِ الدُّنْيا وَ الْباقِياتُ الصَّالِحاتُ خَيْرٌ عِنْدَ رَبِّكَ ثَواباً وَ خَيْرٌ/ ١٠٩ أَمَلًا-. [٩] و نيز زُيِّنَ لِلنَّاسِ حُبُّ الشَّهَواتِ مِنَ النِّساءِ وَ الْبَنِينَ ... وَ اللَّهُ عِنْدَهُ حُسْنُ الْمَآبِ‌-. [١٠] وَ ما أَنَا عَلَيْكُمْ بِحَفِيظٍ- و من نگهبان شما نيستم.» شعيب گفت: اين دروغ است كه گمان كنيد رهبر به بازداشتن عذاب از شما تواناست بى‌آن كه كردار نيك كنيد يا خود را تغيير دهيد، بلكه شما در آغاز و انجام مسئوليد. ظاهرا آيه اشاره به حالتى در كشوردارى مى‌كند كه قوم شعيب به آن دچار شده بودند و اين امر در ملّتهاى عقب مانده روى مى‌دهد كه همه مسئوليّت را متوجّه قائد مى‌كنند.

[٨٧] امّا قوم شعيب در وضع فاسد خود ماندند و پيامبر خود را عتاب كردند.

قالُوا يا شُعَيْبُ أَ صَلاتُكَ تَأْمُرُكَ أَنْ نَتْرُكَ ما يَعْبُدُ آباؤُنا- گفتند: اى شعيب! آيا نمازت به تو فرمان مى‌دهد كه ما آنچه را پدرانمان مى‌پرستيدند ترك گوييم.» گويا بت پرستى نزد ايشان دين مقدّسى گرديده بود چرا كه كار پدران بوده است. از اين رو شخص با ايمانى مانند شعيب را روا نيست كه با بت‌ها معارضه كند. ساير نظامها همچون حكومت مطلقه فردى نيز چنين است.

أَوْ أَنْ نَفْعَلَ فِي أَمْوالِنا ما نَشؤُا- يا در اموالمان آن چنان كه مى‌خواهيم تصرّف نكنيم.» آيا نماز تو، اى شعيب، مانع از اين است كه مال بيندوزيم از راه مشروع يا نامشروع؟ و به مردم ستم كنيم يا كم فروشى كنيم؟/ ١١٠ و مال خود را به هر طريقى كه‌