تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٠٢ - شرح آيات

و ساير خدايان دروغين شدند و اين خدايان به هنگام نزول عذاب به يارى آنان نشتافتند، عذاب خدا سخت و دردناك است.

/ ١٢٢ پس هر كه از عذاب آخرت بترسد، نابودى قريه‌ها براى او عبرتى خواهد بود امّا آن كه از روز رستاخيز كه مردم و فرشتگان در آن حضور مى‌يابند نترسد، آيات و عبرتها به حال او سودى نخواهد داشت.

شرح آيات

[٩٦] هدف از ارسال پيامبران به سوى مردم اين بوده كه آنان را به كار بستن پيمان فطرت وادارند، و خردهايشان را بيدار كنند و اين پيامبران نيازى به آوردن معجزه نداشتند، با اين همه رحمت خداوند سبحان ايجاد كرد كه حجّت به طور قاطع تمام شود و بى اتمام حجّت كامل عذابشان نكند، از اين رو فرمود

وَ لَقَدْ أَرْسَلْنا مُوسى‌ بِآياتِنا وَ سُلْطانٍ مُبِينٍ‌- و ما موسى را همراه با آيات و حجّت آشكار خويش فرستاديم.» اين معجزه مار بزرگى بود كه همه ريسمانهاى ساحران را بلعيد و سرانجام ساحران به خداوند ايمان آوردند. و معجزه ديگر «يد بيضا» بود، امّا فرعون رسالت موسى را نپذيرفت.

[٩٧] إِلى‌ فِرْعَوْنَ وَ مَلَائِهِ فَاتَّبَعُوا أَمْرَ فِرْعَوْنَ‌- نزد فرعون و مهتران قومش، امّا آنان پيرو فرمان فرعون شدند.» آن قوم پيرو فرمان فرعون شدند كه مدّعى خدايى بود، امّا راه فرعون نه بر پايه خرد و تجربه، بلكه بر پايه خواهش نفس و شهوات بود، و آدمى چه قدر بايد ظالم به نفس باشد كه از كسى كه اسير شهوات است پيروى كند، و اگر ميزان طاعت هواى نفس و شهوات باشد بهتر آن است كه تو از شهوات خود پيروى كنى نه از شهوات ديگران!/ ١٢٣ ميزان در اطاعت از ديگرى اين است كه وى خردمندتر و مجرّب‌تر باشد، امّا اگر اوامر او سبك و بى خردانه و قائم بر پايه واكنشهاى مرحله‌اى و آنى باشد و نيز بر اساس روش عقلانى و ايمانى سالم نباشد چگونه مى‌توانى از او اطاعت‌