پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٥١ - صفات فعل

مفسّران در تفسير واژه كريم هنگامى كه به عنوان وصف خداوند ذكر شود، تعبيرات مختلفى دارند:

بعضى گفته‌اند: كريم، بخشنده‌اى است كه تمام افعالش احسان است، و انتظار هيچ سودى در مقابل احسان خود ندارد.

بعضى ديگر گفته‌اند كريم كسى است كه متاع قليل را مى‌پذيرد و جزاى كثير در برابر آن مى‌دهد.

بعضى گفته‌اند: كريم كسى است كه عطايش هرگز پايان نمى‌گيرد.

بعضى نيز گفته‌اند كريم كسى است كه هم آنچه بر او لازم است مى‌بخشد و هم آنچه بر او لازم نيست.

البتّه دليل خاصى بر هيچ‌يك از اين تفسيرها نداريم، امّا از آنجا كه كَرَم خداوند كاملترين نوع كرم است، همه اين مفاهيم- و غير آنها- در آن جمع است.

اين نكته نيز قابل توجّه است كه اين واژه در قرآن مجيد، گاه وصف «روزى» قرار گرفته، مانند: «رِزْقٌ كَرِيمٌ» «روزى پر ارزشى است» [١] و گاه وصف فرشتگان «مَلَكٌ كَريْم» [٢] و گاه وصف عرش، رَبُّ الْعَرْشِ الْكَريْمِ‌ [٣] و گاه وصف قرآن‌ انَّهُ لَقُرآنٌ كَرْيْمٌ‌ [٤] و هر يك از اين امور داراى نوعى «كرامت» و ارزش والا است.

[١]. سوره انفال، آيه ٤.

[٢]. سوره يوسف، آيه ٣١.

[٣]. سوره مؤمنون، آيه ١١٦.

[٤]. سوره واقعه، آيه ٧٧.