پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٠٧ - ٤ چرا به هنگام دعا دست به آسمان بر مىداريم؟

نتيجه‌اى نخواهيد ديد»! [١]

از بعضى از روايات، فلسفه ديگرى براى اين كار استفاده مى‌شود، و آن اظهار خضوع و تذلل در پيشگاه خدا است چرا كه انسان به هنگام اظهار خضوع، يا تسليم، در مقابل شخص يا چيزى، دست‌هاى خود را بلند مى‌كند.

در حديثى از امام محمّد باقر عليه السلام در تفسير آيه‌ فَمَا اسْتَكانُوا لِرَّبِهمْ وَ ما يَتَضَرَّعُوْنَ‌: «امّا آنان نه در برابر پروردگارشان تواضع كردند، و نه به درگاهش تضرّع مى كنند» [٢] مى‌خوانيم كه فرمود: «استكانت به معناى خضوع است و «تضرع» به معناى بلند كردن دست‌ها و اظهار تذلل در پيشگاه خدا است» [٣]

٥. لامكان بودن خدا در احاديث اسلامى‌

اين مسأله به طور گسترده‌اى در روايات اسلامى در اصول كافى، بحارالانوار، نهج‌البلاغه، توحيد صدق، و غير آن مطرح شده است كه ذكر همه آن روايات با روش اختصارى كتاب سازگار نيست، لذا به گلچينى از آن قناعت مى‌كنيم:

١. در حديثى از امام صادق عليه السلام مى‌خوانيم: «انَّ اللَّهَ تَبارَكَ وَ تَعالَى لا يُوْصَفُ بِزَمانٍ وَ لا مَكانٍ وَ لا حَرَكَةٍ وَ لا انْتِقالٍ وَ لا سُكُوْنٍ، بَلْ هُوَ خالِقُ الزَّمانِ وَ الْمَكانِ و الْحَرَكَةِ وَ السُّكُوْنِ وَ الْانْتِقالِ، تَعالى‌ عَمّا يَقُوْلُ الظّالِمُوْنَ عُلَوًّا كَبيراً»: خداوند

[١]. المحجة البيضاء، جلد ٢، صفحه ٢٩٨.

[٢]. سوره مومنون، آيه ٧٦.

[٣]. اصول كافى، جلد ٢، صحفه ٤٧٩، (باب الرغبة و الرجعته، حديث ٢).