ادوار فقه ( فارسي ) - شهابی، محمود - الصفحة ٧٩٥ - ٢٠ - طبقات أصحاب مذاهب ياد شده أصحاب أبو حنيفه ( ٧ طبقه ) ١ - از طبقه يكم قاضي أبو يوسف ، شيباني و زُفَر

[ طبقه اول ] - ١ - ابو يوسف ابو اسحاق او را بدين مضمون ياد كرده است :
« ابو يوسف يعقوب بن ابراهيم بن حبيب بن سعد بن حميد انصارى از اولاد ابو دجّانه انصارى صحابى است كه به سال يك صد و هشتاد و دو ( ١٨٢ ) در بغداد وفات يافته است .
« ابو يوسف نخست از اصحاب حديث بوده از آن پس « رأى » بر او غلبه كرده وى در آغاز فقه را از محمد بن عبد الرحمن ، ابو ليلى ، گرفته و پس از آن از ابو حنيفه از طرف هارون ، خليفهء عباسى مقام قضاء را مىداشته است » ابن نديم جدّ اعلى ابو يوسف را « حبته » [١] ضبط كرده و گفته است : سعد ، بزرگ و سيّد بنى حبته بوده و ابو يوسف از اعمش و هشام بن عروه روايت مىكرده و حافظ حديث مىبوده كه ملازمت ابو حنيفه را يافته و به « راى » گراييده و « راى » بر او غالب شده است و در بغداد در خلافت رشيد قضا را تا سال يك صد و هشتاد و دو كه در گذشته

[١] خطيب هم در تاريخ « حبته » ضبط كرده و آن را نام مادر سعد گفته و پدر سعد را بجير ياد كرده و چنين گفته است « و كان سعدا فى من عرض رسول اللَّه صلَّى اللَّه عليه و سلَّم يوم احد فاستصغره و حبته اللَّه ، و هو سعد بن بجير بن و ام سعد ، حبتة بنت مالك بن بنى عمرو بن عوف » ابن خلكان « حبته » را بفتح حاء مهمله و سكون باء موحده و بعد آن تاء مثناة از فوق و بعد هاء ساكنه ضبط كرده و گفته است « و كشفت عن معنى هذا الاسم فى عدة مواضع من كتب اللغة و غيرها فلم اجده » و « بجير » را بفتح باء موحده و كسر حاء مهمله ضبط كرده آنگاه گفته است « و قيل : هو بضم الباء و بالجيم المفتوحة . و الاول اصح »