ادوار فقه ( فارسي ) - شهابی، محمود - الصفحة ٥١٤ - ٢ - وجه تسميه مسروق و پسر خواندگي او از عائشه

مرگ او را شصت و دو ( ٦٢ ) و شصت و سه ( ٦٣ ) به سن شصت و سه سالگى نقل كرده است .
از شعبى منقولست كه شريح و مسروق را نام برده آنگاه گفته است : « كان مسروق اعلم بالفتوى » . ابو اسحاق از على عليه السّلام آورده كه گفته است :
« يا اهل الكوفة لن تعجزوا ان تكونوا مثل الهمداني و السّلماني ، انّهما شرطا رجل » [١] .
ممقانى از جامع الاصول مضمون زير را در بارهء مسروق حكايت كرده است .
« مسروق پيش از رحلت پيغمبر ( ص ) ، اسلام آورده و صدر اوّل از صحابه مانند ابو بكر و عمر و عثمان و على و ابن مسعود را ادراك كرده و ديده است ، و از عثمان چيزى روايت نكرده .
« مسروق يكى از فقيهان و از اعلام است . مسروق خواهر زادهء عمرو بن معديكرب دلاور مشهور عرب است . عائشه او را پسر خود خوانده و به همين مناسبت مسروق دختر خويش را عائشه ناميده و كنيهء خود را از نام دختر خويش اختيار كرده است .
مسروق ، در جنگ خوارج با على ( ع ) بوده و در ركاب وى با خوارج جنگيده .
شعبى و ابراهيم نخعى و ابو وائل ، شقيق ، و گروهى ديگر از او روايت كرده‌اند . » ابو نعيم ، در حليه ، مسروق را ابو عائشه ، مسروق بن عبد الرحمن همدانى كوفى ، عنوان كرده و به اسناد از ايّوب طائى آورده كه ايّوب اين مضمون را گفته است :
« شعبى را از مسأله‌اى پرسيدم گفت : من كسى را از مسروق در هيچ افقى از آفاق ، طالب علمتر نمىدانم » باز همو در بارهء مسروق آورده كه : « كان لا يأخذ على القضاء اجرا و يتأوّل هذه الآية : انّ الله اشترى من المؤمنين أنفسهم بأنّ لهم الجنّة » .

[١] « شرط بالتحريك نشان اشراط الساعة : نشانهاى قيامت . اشراط المال : ارذالها . و اشراط القوم : اشرافهم و هو من الاضداد » ( صراح اللغة ) .