ادوار فقه ( فارسي ) - شهابی، محمود - الصفحة ٢٣٣ - ٧ - اوضاع عمومي در عهد دوم ١ - لزوم اطّلاع بر اوضاع عمومي براي فهم چگونگي ادوار فقه ٢ - حقيقت &#١٧١ حكومت مردم بر مردم &#١٨٧ در اسلام است ٣ - انطباق دو عصر از عهد دوم بر تمام زمان امويان و اوائل عباسيان

در روز جنگ « احد » گفته بود :
< شعر > ( ليت اشياخى ببدر شهدوا جزع الخزرج من وقع الاسل ) < / شعر > تمثّل جست .
« آنگاه به مردم مكَّه بنويس كه ايشان را بخشيده‌اى و از گناهان و كارهاشان در گذشته‌اى ، چه ايشان بستگان خدا و همسايگان او و ساكنان حرم و جايگاه امن هستند و همه خويش و تبار و بزرگان خانه‌اند كه ستم در آنجا روا نبود ، آنجا است كه خدا پيمبر خود محمد را از آنجا برانگيخته و پدران و نياكان ما را از آن رو كه به بزرگداشت خانهء او پرداخته‌اند بزرگ داشته است .
« اينست دستور و سفارش من به تو ، نه چنان كه عبد الملك به حجّاج دستور داده و سفارش كرده است كه منجنيقها بسوى كعبه بر افرازد و در حرم خدا به ستم و جور برخيزد و او چنين كرد و چون عبد الملك از كردهء او آگاه شد ببيت عمرو بن كلثوم تمثّل جست و گفت :
< شعر > الَّا لا يجهلن احد علينا فنجهل فوق جهل الجاهلينا لنا الدّنيا و من اضحى عليها و نبطش ، حين نبطش قادرينا < / شعر > ابن خلَّكان در طىّ ترجمهء فقيه شافعى معروف به « كياهراسى » [١] اين مضمون را آورده است :
« از كياهراسى پرسيدند كه يزيد بن معاويه چه گونه كسى بوده است ؟ او چنين پاسخ داده است :
« احمد حنبل را در بارهء يزيد دو قول است : تلويح و تصريح .

[١] ابو الحسن على بن محمد طبرى ملقب به عماد الدين متوفى به سال پانصد و چهار ( ٥٠٤ ) هجرى قمرى .