شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٢٤٤ - كلوخ انداختن تشنه از سر ديوار در جوى آب

ب ١٢١٠- ١٢٠٥ لَزِب: چسبنده، سخت.

قُرب: نزديكى.

وَ اسْجُدْ وَ اقْتَرِبْ‌: سجده كن و نزديك شو (علق، ١٩).

عالى گردن: (صفت مركب) بلند.

سجده كردن: كنايت از نزديك شدن.

آبِ حيات: كنايت از زندگى جاودان.

مَدَر: كلوخ، گلهاى زبر به هم چسبيده كه در آن سنگى نباشد.

زَفت: ستبر، درشت.

حجاب: مانع.

مى: استعاره از ذوق و شوق رسيدن به آب.

عُنُق: گردن.

بُلُق: (اسم صوت) بانگ آب، چون سنگى يا كلوخى در آن افكنند.

سجده كردن به درگاه پروردگار نشانه فروتنى است و خود را خوار نماياندن. خودى و خود بينى مانعى است كه آدمى را از خضوع به درگاه حضرت حق باز مى‌دارد. هر اندازه كه انسان بكوشد و اين مانع را پست‌تر كند و تن خاكى را ناديده‌تر بگيرد به خدا نزديك خواهد شد. در اين تكاپو هر كه به خدا عاشق‌تر است، تن و متعلّقات تن نزد او بى‌ارزش‌تر است و آن را كه چنين حالت بود در مقام شوق است كه شوق از جاى برخاستن دل بود به ديدار محبوب. قشيرى گويد: «هم از وى (استاد ابو على) شنيدم كه گفت از علامت شوق آرزوى مرگ بود بر بساط عافيت.» (ترجمه رساله قشيريه، ص ٥٧٨)