بر بال انديشه - انصاريان، شيخ حسين - الصفحة ٢٢٧ - وضع عمومى جهان قبل از اسلام

مى‌ديد آدميزاد بر اثر ضعف فرهنگ عقلى بر سنگ، آب، درخت، چوب، ماه و ستاره، خورشيد، و چيزهاى ديگرى كه نمى‌تواند نفع و ضرر خود را كنترل كند سجده مى‌نمايد.

آن بيداركننده يگانه ديد انسان انديشه خود را از دست داده و بديهيات را درك نمى‌كند و مسائلى را كه احتياج به انديشه و تفكر دارد، در اثر تغيير برنامه‌هاى فكرى، محتاج به تفكر نمى‌داند، جايى كه بايد يقين كند شك و جايى كه بايد شك كند يقين مى‌نمايد.

ذائقه روح بشر عوض شده بود؛ به طورى كه تلخ را شيرين و بد را خوب و غذاى غير قابل هضم را قابل هضم مى‌دانست، و چون حس معنوى خود را از دست داده بود نسبت به دشمن ستمگر بدبين نبود و دوست اندرزگو را دوست نمى‌انگاشت.

در آن دنياى عجيب گرگان، چوپانِ گوسپندان، و دشمن‌هاى خونخوار قاضى و مجرمان و خيانتكاران آبرومند و اهل ثروت؛ اما افراد شايسته اجتماع از دنيا محروم و به ستمگرى معرفى شده بودند.

در جهان قبل از اسلام، منكرات، معروف جلوه مى‌كرد و عادت‌هاى زشت گريبان بشر را گرفته و نزديك بود انسانيت سقوط كند.

آن حضرت مى‌ديد شراب خوارى سرتاسر جامعه‌هاى آن روز را فرا گرفته، تجاوز به ناموس و قماربازى علنى شده، رباخوارى و غصب اموال ديگران و طمع به مال و ناموس مردم از قباحت و زشتى افتاده است.

رسول خدا ٦ ديد شاهان و اميرانى بر ملت‌ها حكومت مى‌كنند كه زمين و طبيعت را ملك خود دانسته، و مردم ستمديده را بنده‌گان خود مى‌دانند، و به جاى خداى جهان‌آفرين، ديرنشين‌ها پرستش مى‌شوند.

آن حضرت مى‌ديد اربابان كليسا اموال مردم را بى‌جهت تصاحب مى‌كنند