بر بال انديشه - انصاريان، شيخ حسين - الصفحة ١٠٨ - آثار حفظ زبان
«بر تو باد اى برادر كه زبان نگه دارى و در ضبط و قيدآورى، كه او سركشترين عضويست از اعضاء و طغيان و فساد و عدوان او بيشتر است»[١].
دو نكته
از «سفيان بن عبد اللَّه» روايت است كه گفت به رسول خدا ٦ گفتم:
ما اخوف ما تخافه على فقال هذا و اخذ بلسان نفسه[٢].
«اى رسول خدا! از چه چيز بر من بيشتر مىترسى؟ فرمود: اين و زبان خود با دست گرفت».
و از «يونس بن عبيد» نقل كردند كه گفت: نفس خود را اين گونه يافتم كه رنج روزه را در گرماى سخت مىتوانست كشيد؛ اما ترك كلمهاى كه به كار نمىآيد نمىتوانست كرد.
آثار حفظ زبان
اول: آنچه «ابوسعيد خُدْرى» روايت كرده است كه: چون بنىآدم بامداد برخيزد، تمام اعضاى او به نزد زبان او بگريند و گويند به خدا تو را سوگند مىدهم كه راست باشى كه اگر تو راست باشى ما همه راست شويم و اگر تو كژ روى ما كژ شويم، و معناى اين نشانه آن است كه نطق زبان در اعضاى آدمى اثر مىكند، چه به توفيق و چه به خذلان، و مؤكد اين معنى حكايت «مالك بن دينار» است كه گفت: چون در دل خود قساوتى و در تن سستى و در روزى حرمان بينى بدان كه سخن بيهوده گفته باشى.
دوم: آنكه حفظ وقت خويش كنى، كه بيشترين سخنى كه آدمى بر زبان آورد،
[١] - منهاج العابدين: ٦١.
[٢] - شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد: ١٠/ ٢٧.