پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤١٦ - رحمت واسعه الهى در احاديث اسلامى

اصولًا حق و باطل را به خاطر جهل با يكديگر اشتباه مى‌كنند، يا آگاهانه به خاطر هواهاى نفسانى آن دو را به هم مى‌آميزند.

اما آن كس كه «عالم السرّ و الخفيّات» است، و علمش به همه چيز احاطه دارد و هوا و هوس در مورد او بى‌معناى است بهترين جدا كننده حق از باطل مى‌باشد.

از اين گذشته گاه انسان حق و باطل را به خوبى نمى‌شناسد، ولى قدرت بر اعمال علم و دانش خود ندارد، تنها قادر ازلى است كه مى‌تواند آگاهى خود را در هر حال تحقق بخشد.

در چهارمين آيه سخن از «خَيْرُ الْفاتِحْين» است، فاتح از ماده فتح، اگر به معناى حكم و قضاوت باشد، مفهومش اين است خدا بهترين داوران است، و دليل آن در تفسير «خيرالحاكمين» گذشت، و اگر فتح به معناى هرگونه گشودن كارهاى بسته باشد، باز او بهترين گشايندگان است، چرا كه هيچ كارى در برابر قدرت او مشكل نيست، و اگر منظور گشودن درهاى رحمت باشد، او صاحب چنان رحمتى است كه عالم هستى را زير پوشش خود قرار داده، در حالى كه اگر رحمتى در موجودات ديگر باشد محدود و جزئى است.

در واقع فتح معناى وسيع و گسترده‌اى دارد كه همه آنها به گشودن باز مى‌گردد گاه گشودن معنوى و، گاه مادى است، گاه گشودن درهاى علم و رحمت است، و گاه گشودن عقده نزاع ميان دو نفر، و يا گشودن گره جنگ، و ظاهراً «خير الفاتحين» معناى وسيعى دارد كه تمام اين امور را شامل مى‌شود.

و در آيه پنجم، سخن از «خير الرازقين» بودن خدا است، روزى‌هائى كه‌