پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٧٠ - رحمت واسعه الهى در احاديث اسلامى

بسيار عفو مى‌كند. [١]

تكيه بر اين وصف خداوند به خاطر آن است كه اگر عفو او نباشد كسى از آثار گناه رهايى نمى‌يابد، اميرمؤمنان على عليه السلام مى‌فرمايد:

«اللّهُمَّ احْمِلْنى عَلى‌ عَفْوِكَ وَ لا تَحْمِلْنى عَلى‌ عَدْلِكَ»: «خداوندا! با عفو و بخشش خود با من رفتار كن نه با عدل و داد خود» [٢]

و در فرمان مالك اشتر مى‌فرمايد:

«وَ لا غَنِىً بكَ عَنْ عَفْوِهِ وَ رَحْمَتِهِ»: «تو هرگز بى‌نياز از عفو و رحمت خدا نيستى» [٣]

عفو بر پروردگار به قدرى گسترده است كه هيچ حد و مرزى براى آن متصوّر نيست، و قرآن مجيد تنها چيزى را كه از آن استثناء كرده همان شرك است و لذا در حديثى آمده است كه امام حسن عسكرى عليه السلام فرمود: «انَّ اللَّهَ لَيَعْفُو يَومَ القيامَةِ عَفْواً يُحيطُ عَلَى العِبادِ حَتّى يَقُولَ اهْلُ الشِّركِ وَ اللَّهِ رَبّنا ما كُنّا مُشْرِكِينَ»: «خداوند در روز قيامت آنچنان عفو مى‌كند كه بندگان را احاطه مى‌نمايد، تا آنجا كه مشركان طمع مى‌كنند و مى‌گويند به پروردگارمان سوگند كه ما مشرك نبوده‌ايم» [٤]

و از سوى ديگر به بندگان درس عفو و بخشش را مى‌آموزد، و به آنها توصيه مى‌كند كه تا مى‌توانند از گناهان يكديگر بگذرند، به اين اميد كه خدا از گناهان‌

[١]. «عَفُوّ» بر وزن فَعُول است كه دو واو آن درهم ادغام شده.

[٢]. نهج‌البلاغه، خطبه ٢٢٧.

[٣]. نهج البلاغه، نامه ٥٣.

[٤]. بحارالانوار، جلد ٦، صفحه ٦، حديث ١٢، باب ١٩ عفواللَّه ...