پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٠٢ - ٣ معناى حضور خدا در همهجا
قبيل وجود در مكان است، و مفهومش اين است كه در هر گوشهاى از جهان قسمتى از امواج جاذبه يا ذرّاتى از اتر وجود دارد، و لازمه اين مطلب، وجود اجزاء تركيبى از يك سو، و نياز به مكان از سوى ديگر است.
در حالى كه مفهوم حضور خداوند در تمام جهان اين است كه او مافوق مكان است، و به همين دليل هيچ مكانى نسبت به او دورتر از مكان ديگر نيست، و اگر بخواهيم مثالى- هرچند ناقص- براى اين معنا در نظر بگيريم، بايد آن را تشبيه به حضور معادلات علمى و مسائل عقلى در همهجا بدانيم، مثلًا مىگوييم: كل بزرگتر از جزء است، و اجتماع نقيضين ممكن نيست، و دو ضرب در دو مساوى به چهار است.
اين قبيل قضايا در زمين، در كره ماه، در كره مريخ، در ماوراء كهكشانها همهجا صدق مىكند، در تمام اين مكانها، كل بزرگتر از جزء است، و در تمام اين كرات، اجتماع نقيضين غير ممكن است، و در عين حال مكان و محلّى براى آنها نيست.
و به گفته شاعر:
|
اين معيّت مىنگنجد در بيان |
نى زمان دارد خبر زو، نى مكان |