پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٤٤ - او حكيم و حميد است

را با دقّت در احكام لعان كه در كتب فقهى آمده است به خوبى مى‌توان دريافت).

او حكيم و حميد است‌

در پنجمين آيه، توصيف «حكيم» در كنار «حميد» ديده مى‌شود. ضمن اشاره به عظمت قرآن مجيد مى‌فرمايد: «هيچ‌گونه باطلى، نه از پيش رو، و نه از پشت سر، به سراغ آن نمى‌آيد؛ چرا كه از سوى خداوند حكيم و شايسته ستايش نازل شده است»: لا يَأْتِيهِ الْبَاطِلُ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَ لا مِنْ خَلْفِهِ تَنْزِيْلٌ مِنْ حَكيمٍ حَميدٍ.

درباره معناى «باطل» و همچنين جمله‌ «مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَ لا مِنْ خَلْفِهِ» (از پيش رو و پشت سر) تفسيرهاى متعدّدى گفته‌اند، ولى ظاهر اين است كه باطل، هر چيزى را كه موجب ابطال و از ارزش افتادن اين كتاب آسمانى گردد شامل مى‌شود، و جمله‌ «مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَ لا مِنْ خَلْفِهِ» كنايه از تمام جهات است، يعنى از هيچ ناحيه‌اى، نه از نظر لفظ و نه از نظر معنا، نه كتب پيشين و نه سخنان آينده، گرد و غبار بطلان بر دامان اين كتاب بزرگ آسمانى نمى‌نشيند.

دليل آن هم اين است كه نازل كننده آن خداوند حكيمى است كه از همه اسرار و رموز آفرينش انسان و جهان، آگاه است، و هدف اين بوده كه با نزول اين كتاب انسان را مشمول بزرگ‌ترين نعمت خود قرار دهد؛ نعمتى كه شايسته هرگونه حمد است و به همين دليل توصيف حميد بعد از حكيم آمده.

بنابراين چنين كتابى ممكن نيست با گذشت زمان، نقطه ضعفى در آن پيدا شود و يا كسى قادر بر تحريف و تبديل و تغيير آن باشد.