در فصل قبل، گفته شد كه برخى از متكلمين حدوث را علت احتياج به علت مى‌دانند و برخى ديگر، هرچند امكان را علت احتياج مى‌دانند، براى حدوث نيز نقشى در اين عليت قائل‌اند.

در هرحال، قائل شدن به اينكه حدوث به نحوى در احتياج معلول به علت مؤثر است مستلزم پذيرش اين مطلب است كه معلول پس از حدوث، يعنى در حالت بقا، محتاج علت نباشد، زيرا در اين حالت سبب احتياج، كه يا همان حدوث است يا امرى است مشتمل بر حدوث، زائل شده است. به همين دليل، برخى از متكلمين معتقدند كه ممكن در بقا محتاج علت نيست و در تأييد مدعاى خود از مثالهائى نيز بهره جسته‌اند، مانند بقاى ساختمان بعد از سازنده يا بقاى نوشته بعد از فوت نويسنده و امثال ذلك. در اين فصل مقصود ردّ اين مدعاست. براى اين مقصود دو برهان اقامه شده است:

١: برهان اوّل‌

اين برهان بر دو مقدمه زير استوار است:

مقدمه اوّل: علت احتياج ماهيت به علت امكان است.

مقدمه دوم: ماهيت در حالت بقا نيز ممكن است.

نتيجه: ماهيت در حالت بقا نيز محتاج علت است.

مقدمه اوّل در فصل ششم/ ٣ به اثبات رسيد و مقدمه دوم نيز در فصل ششم/ ٢- ٤ بررسى شد:

و ذلك لانّ علّة حاجته الى العلّة هى امكانه اللازم لماهيّته، كما تقدّم بيانه، و الماهيّة محفوظة معه بقاء، كما انّها محفوظة معه حدوثا، فله حاجة الى العلّة الفيّاضة لوجوده حدوثا و بقاء و هو المطلوب.