افق اعلى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٣٥٣ - از اين آيه چند مطلب به فهم ما مى آيد

تفسيرسوره صافات‌[١]

زينت آسمان دنيا به كواكب‌

«إِنَّا زَيَّنَّا السَّماءَ الدُّنْيا بِزِينَةٍ الْكَواكِبِ»[٢] الصافات: ٦؛ ما آسمان پايين و يا نزديك به شما را به زينت ستارگان مزين كرديم. «وَ زَيَّنَّا السَّماءَ الدُّنْيا بِمَصابِيحَ ..» فصلت: ١٢؛ «وَ لَقَدْ زَيَّنَّا السَّماءَ الدُّنْيا بِمَصابِيحَ» (ملك: ٥)؛ «أَ فَلَمْ يَنْظُرُوا إِلَى السَّماءِ فَوْقَهُمْ كَيْفَ بَنَيْناها وَ زَيَّنَّاها وَ ما لَها مِنْ فُرُوجٍ» ق: ٦؛

از اين آيه چند مطلب به فهم ما مى‌آيد

١- بعيد نيست كوكب هميشه زينت باشد بر خلاف نجوم. راغب، كواكب را به نجوم بادية (ظاهره) تفسير كرده است و سپس تصريح مى‌كند نجوم و كواكب گفته نمى‌شوند مگر وقتى كه ظاهر گردند؛ ولى عاملى در اين شرط بر او ايراد گرفته است. و در تفسير نجم گفته اصل نجم كوكب طالع است .. نجوم گاهى اسم است؛ مانند قلوت و جيوب و گاهى مصدر است؛ مانند طلوع و غروب و براى نجوم معانى ديگرى نيز مى‌باشد. به هرحال كلام راغب در بحث كوكب و نجم به صورت روشن هماهنگ نيست.[٣]

٢- مراد از كلمه «دنيا» كه صفت آسمان قرار گرفته يا نزديك تر است و يا پست تر و پايين تر.

٣- آيه دلالتى ندارد كه خود كواكب همه در آسمان مذكور باشد، آنچه كه از مفهوم آيه به دست مى‌آيد اين است كه آسمان به نور ستارگان مزين است و اين‌كه اين ستارگان در كدام آسمان هستند و يا در آسمان خود زينت هستند يانه، آيات فوق دلالتى ندارد. و

[١] - اين سوره مكى و داراى ١٨٣ آيه مى‌باشد.

[٢] - بعيد نيست كواكب بدل از كلمه زينت باشد.

[٣] - مفردات راغب، مع ملاحظات العاملى ص ٦١٦ و ص ٦٩٦.