افق اعلى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٣٤٤ - حاصلات زمين خشك
و روز قيامت براى هر انسان كتابى را برايش بيرون مىآوريم كه آن را گشوده خواهد ديد.
هر أمّتى كتابى دارند: «وَ تَرى كُلَّ أُمَّةٍ جاثِيَةً كُلُّ أُمَّةٍ تُدْعى إِلى كِتابِهَا الْيَوْمَ تُجْزَوْنَ ما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ الجاثية: ٢٨؛ سؤال در اين آيه از تشخص أمّت است كه يا به خاطر وحدت رسول است و يا به خاطر وحدت زمان و مكان خاص و يا زمان خاص؟. والله العالم.
و اين احتمال نيز وجود دارد كه مراد از كتاب نازله بر آنها در دنيا باشد كه قهراً مراد تشخص أمّت، وحدت رسول است كه كتاب بر وى نازل شده است. والله اعلم.
بهشت برزخى
«قِيلَ ادْخُلِ الْجَنَّةَ قالَ يا لَيْتَ قَوْمِي يَعْلَمُونَ، بِما غَفَرَ لِي رَبِّي وَ جَعَلَنِي مِنَ الْمُكْرَمِينَ» يس: ٢٦ و ٢٧؛ ظاهراً و به گمان قوى اين بهشت، بهشت برزخى مىباشد در تفسير آيه دقّت كنيد.
حاصلات زمين خشك
خلاصه آيه ٣٣ تا ٣٥ يس، اين است كه ما براى شما از زمين مرده خاكى، حبوباتى بيرون مىآوريم مانند گندم، جو، جوارى، ارزن، سلت، ماش، نخود، لوبيا، عدس، دال، و امثال اينها) كه از آن ها مى خوريد و در همين زمين باغهايى از خرما و انگور (با اقسام مختلف و زياد رنگارنگ و طعم ها و مزههاى مختلف اين دو ميوه كه اقسام مختلف و رنگها و مزههاى مختلف دارد؛ مانند آلو بخارا، آلوهاى سياه و سرخ و آلوبالو و زرد آلو و شفتالو، سيب، بهى، ناك (گلابى) مرود و پرتقال كينو و سنگ تره، نارنج و توت هاى رنگارنگ و متنوّع و بادام و جوز و سيب هاى رنگارنگ و موز (كيله) نيشكر و جوز هندى كه در بين پست محكمى قرار دارد و نيز خيار و خربوزه و هندوانه و گيلاس و دهها قسم سبزى ها و ساير روييدنيها از زير زمين و روى زمين؛ مانند كدو و ترب و فجل و شنبه ليله و غيره آنها همه از خاك بيرون و عسلها كه به وسيله زنبوران عسل از شهد گلها براى ما آماده مىشود از حكمت و عظمت خالق اينها حكايت مىكند. آيا انسانى كه منكر همه اين آيات خدا گردد نبايد پستى آن به