افق اعلى - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٢٢٣ - نماز نهى از فحشاء و منكر مى كند

نماز نهى از فحشاء و منكر مى‌كند

«وَ أَقِمِ الصَّلاةَ إِنَّ الصَّلاةَ تَنْهى‌ عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَرِ وَ لَذِكْرُ اللَّهِ أَكْبَرُ وَ اللَّهُ يَعْلَمُ ما تَصْنَعُونَ». (سوره، آيه ٤٥).

و نماز را برپا دار، كه محققا نماز از فحشاء و گناه نهى مى‌كند، و ياد خدا بزرگتر است؛ و خداوند مى‌داند آن چه را شما به جا مى آوريد.

مطلب اول در بيان معناى فحشاء و منكر: راغب در مفردات مى‌گويد فحش و فحشاء و فاحشه كار و يا كفتارى كه قبح و زشتى بزرگى دارد. و در تفسير كلمه منكر مى‌گويد: هر كارى كه عقل هاى صحيح به زشتى آن حكم مى‌كند و يا در خوبى و زشتى آن توقف مى‌كند، پس شريعت به زشتى آن حكم مى‌كند كه در چندين آيه از آن نهى شده است. (و ناشناخته هم منكر گفته مى‌شود).

راغب فاحشه و فاحشه آشكار را در آيات ١٥ و ١٩ سوره نساء كنايه از زنا دانسته است.

نظر ديگر: فحشاء گناه بزرگ پنهانى و منكر گناه بزرگ آشكار است.

نظر سوم: فحشاء گناه قوه شهويه و منكر گناه قوه غضبيه است.

مطلب دوم: ظاهر آيه اين است كه نماز مركب و معجونى است كه هركس آن را صحيح بخواند در نفس نمازگزار تأثير مى گزارد و به نفس او نور و تقوى مى دهد كه از مصاديق فحشاء و منكر دورى مى‌كند.

بلى مراد از نهى، نهى تشريعى نيست،[١] نهى تكوينى مى باشد.

[١] - نهى تشريعى به اين معنا كه نماز به نماز گزار مى‌گويد لباست بايد غصبى نباشد، نجس( به نجاست شراب و خوردن گوشت خوك و ساير حيوانات حرام گوشت) نباشد، مكان نماز نبايد غصبى و تصرف آن غير مأذون نباشد و ... اين تفسير چنگى به دل نمى زند. و مقصود قايل به نهى تشريعى اين است كه نهى مذكور مستلزم انتهاى مكلف نيست، پس ايرادى متوجه آيه نيست كه چرا نماز خوان ها گناه مى كنند؟