ترجمه و شرح مصباح الشريعة - گيلاني، عبدالرزاق - الصفحة ٤٧٨ - باب هفتاد و هفتم در شناختن جهل

است.

و امّا دنيا به واسطه آنكه هر كه طالب دنيا است و كوشش و سعى از براى دنيا مى‌كند، به دست نمى‌آرد مگر زحمت و تعب، و از دنيا حاصل ندارد مگر روزى مقرّر مقسوم.

و همچنين حريص، هم از حرص حاصلى ندارد غير تعب و زحمت. و مراد از اين كلام، بيان دنائت و خسّت اين سه چيز است، چه هر چه وجودش عين عدم يا مستلزم عدم باشد، معلوم است كه به چه مرتبه دنائت و پستى دارد، حيف نباشد كه كسى از براى ازاله چنين صفت خسيسى نهايت اهتمام نداشته باشد؟!

فالكلّ منهم كواحد، و الواحد منهم كالكلّ‌

مى‌فرمايد كه: چون معلوم شد كه جهل و دنيا و حرص، در معنى مذكور شريك هستند، پس هر سه از اين‌ها به منزله يكى از اين‌ها هستند و هر كدام به منزله هر سه، چه هر جاهل البتّه طالب دنيا است و حرص دارد، و هر كه طالب دنيا است البتّه جاهل است و حريص است. و همچنين هر حريص البتّه طالب دنيا است و جاهل است.