ترجمه و شرح مصباح الشريعة - گيلاني، عبدالرزاق - الصفحة ٤٩٣ - باب هشتادم در جهاد و رياضت نفس

التجا بردن به جناب پروردگار و عجز و استغاثه به او نمودن، و گرسنگى و تشنگى را ملازم شدن، و سحرخيزى را مواظبت‌نمودن. پس اگر در اثناى اين نبرد و جهاد با نفس، موت به او رسيد و دعوت حقّ را اجابت نمود، مثاب و مأجور است و ثوابش برابر ثواب شهيد است، و در قيامت با شهدا محشور مى‌شود و اگر زيست و به همين حال ماند و انحرافى در او راه نيافت، عاقبت او رضوان اكبر است كه رضاى الهى باشد، يا اعلاى مراتب بهشت، كه نامش رضوان است، جاى او خواهد بود. و «رضوان اكبر» به هر دو معنى تفسير شده است.

قال اللَّه تعالى: وَ الَّذِينَ جاهَدُوا فِينا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنا وَ إِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِينَ. (عنكبوت- ٦٩)

چنان كه خداوند عالم در قرآن مجيد فرموده است: هر كه در راه ما جهاد كرد و از براى تحصيل رضاى ما، زحمت به نفس خود داد، ما مى‌نمائيم به او راه حق را و ضايع نمى‌گذاريم ما، مزد نيكوكاران را.

و اذا رايت مجتهدا ابلغ منك في الاجتهاد، فوبّخ نفسك و لمها و عيّرها تحثيثا على الازدياد عليه، و اجعل لها زماما من الامر، و عنانا من النّهى، و سقها كالرّائض للفاره الّذى لا يذهب عليه خطوة من خطواتها، إلّا و قد صحّح اوّلها و اخرها

يعنى: هر گاه مى‌بينى كسى را كه جدّ و جهد او در عبادت و جهاد نفس، بيشتر از تو باشد، پس توبيخ و سرزنش نفس خود كن و ملامت نفس خود كن، كه چرا تو در اين مرتبه پست باشى و با وجود امكان رسيدن به مراتب عاليه، به اين مرتبه پست مانده باشى! آخر مهار امر و عنان نفس را محكم دار و مگذار كه قدم از جادّه اطاعت بيرون گذارد، و بران نفس را و به راه‌انداز نفس را، مثل راندن اسب نجيب اصيل كه در نهايت هموارى راه رود و از غايت هموارى و خوش راهى، قدم از راه بيرون نگذارد.