با کاروان حسینی - ت بینش - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٧٤ - داورى ميان محدث نورى و قاضى طباطبايى

است: تنها كسى كه اين مطلب را نقل كرده سيّد بن طاووس در لهوف است و هيچ كس ديگرى آن را ذكر نكرده است. خود سيّد هم در ديگر كتابهايش آن را نياورده است و دليل عقلى نيز آن را مردود مى‌شمارد. [١]

درباره نظر ايشان بايد گفت: اگر مقصودشان از انكار ديدار، انجام نپذيرفتن آن در روز چهلم باشد- آن طور كه از ظاهر عبارت ايشان چنين بر مى‌آيد و به ويژه آنكه دليل عقلى را نيز ضميمه آن كرده است- سيد بن طاووس حتى در لهوف هم چنين چيزى را نگفته است.

اما اگر مقصود انكار اصل ديدار باشد، سيد در اين قضيه تنها نيست و بسيارى از علماى ديگر بر اين مطلب تصريح كرده‌اند از آن جمله‌اند: شيخ ابن نما كه معاصر سيّد بوده است؛ [٢] شيخ بهايى؛ [٣] سيد ابن ابى طالب؛ [٤] علامه مجلسى؛ [٥] قندوزى [٦] و ديگران نيز گفته‌اند.

نظريه برگزيده را درباره اين موضوع بيان خواهيم كرد.

داورى ميان محدّث نورى و قاضى طباطبايى‌

ما در ضمن بيان ديدگاه‌هاى گوناگون در اين مسأله گفتيم كه محدث نورى از منكران بازگشت در اربعين نخست است، در حالى كه شهيد قاضى از معتقدان اثبات اين موضوع است. اما آن دو بزرگوار براى اثبات نظريه خويش دلايلى ارائه داده‌اند كه ما خلاصه‌اش را در اينجا مى‌آوريم و آن گاه ديدگاه برگزيده را بيان خواهيم كرد.

١. با محدث نورى‌

او مى‌گويد: سيّد ابن طاووس كه خبر ديدار اهل بيت (ع) رابا جابر بن عبد الله انصارى نقل كرده كتاب اللهوف را در آغاز تكليف واوان جوانى تأليف كرده است، به دو دليل:

اوّل آنكه طريقه ايشان در تمام مؤلفات و بر ذكر مأخذ نقل و سند روايت به قدر ميسور است. به خلاف سيره ايشان در اين كتاب و كتاب مصباح الزائر كه در اين دو ذكرى‌

[١] . حماسه حسينى، ج ١، ص ٣٠.

[٢] . مثير الاحزان، ص ١٠٧.

[٣] . توضيح المقاصد، ص ٦.

[٤] . تسلية المجالس، ج ٢، ص ٤٥٨.

[٥] . جلاء العيون، ص ٤٥٠.

[٦] . ينابيع المودّة، ج ٣، ص ٩٢.