با کاروان حسینی - ت بینش - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٥٥ - همراهان كاروان

يا با نام ياد شده است؛ و ما با طرح دو پرسش در اين زمينه به بحث مى‌پردازيم:

پرسش يكم: همراهان چه كسانى بودند؟

١. يك لشكر: مسكويه رازى گويد: «سپس يزيد زنان و على بن الحسين (ع) را تجهيز كرد و لشكرى را با آنها همراه ساخت تا آنها را به مدينه باز گرداند». [١]

٢. يك دسته: ابن نما گويد: «سپس يزيد فرمان داد اسيران را به همراه نعمان بن بشير با يك دسته به وطنشان در مدينه باز گردانند». [٢]

٣. سى سوار: احمد بن داود دينورى گويد: «سپس يزيد فرمان داد آنان را به نيكوترين شكل تجهيز كنند و به على بن الحسين (ع) گفت: «همراه زنان رهسپار شو تا آنان را به وطنشان برسانى». مردى را با نيز با سى سوار به همراهش فرستاد كه پيشاپيش آنها حركت مى‌كرد و دور از آنها فرود مى‌آمد، تا آنكه آنها را به مدينه رساند». [٣]

٤. شمارى از دوستداران ابوسفيان: خوارزمى از ابو العلا حافظ، از بزرگانش نقل مى‌كند كه پس از آوردن سر حسين (ع) و نيز اهل و عيالش به نزد يزيد، فرستاده‌اى به مدينه گسيل داشت تا آنكه شمارى از دوستداران بنى هاشم را نزد وى فرستادند. آنگاه شمارى از دوستداران خاندان ابو سفيان را با آنها همراه ساخت و بار و بنه [امام‌] حسين (ع) و بازماندگان خاندانش را با آنان فرستاد، آنان را به همه‌چيز مجهّز ساخت و هر نيازى كه در مدينه داشتند فرمان به برآوردن آن داد.» [٤]

٥. نعمان بن بشير: همان طورى كه از ابن نما [٥] و باعونى [٦] نقل كرديم. از نوشته‌هاى شيخ مفيد [٧] و طبرسى [٨] نيز اين مطلب استفاده مى‌شود.

[١] . تجارب الامم، ج ٢، ص ٧٥.

[٢] . مثير الاحزان، ص ١٠٦.

[٣] . الاخبار الطوال، ص ٢٦١.

[٤] . مقتل خوارزمى، ج ٢، ص ٧٥؛ بحار الانوار، ج ٤٥، ص ١٤٥؛ نيز ر. ك: طبقات ابن سعد (ترجمة الامام الحسين (ع))، ص ٨٤.

[٥] . مثيرالاحزان، ص ١٠٦.

[٦] . جواهر المطالب، ج ٢، ص ٢٩٥.

[٧] . ارشاد، ج ٢، ص ١٢٢.

[٨] . اعلام الورى، ص ٢٤٩.