پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٣٦ - نكته زكات ركن مهم جامعه اسلامى

نه تنها ممنوع نيست، بلكه مرغوب است.

در روايات زكات و صدقه وارد شده است كه در هنگام تنگدستى از طريق دادن صدقه، گشايش روزى بطلبيد [١] و حتى قرآن مجيد مى‌گويد: « «يَمْحَقُ اللَّهُ الرِّبا وَ يُرْبِي الصَّدَقاتِ» خدا ربا را نابود مى‌كند (و بركت را از آن مى‌گيرد) ولى صدقات را افزايش مى‌دهد». [٢]

ولى دو تفسير ديگر براى اين جمله، مى‌توان گفت كه با جمله‌هاى ديگر هماهنگ‌تر است؛ نخست اينكه اين جمله ادامه جمله‌ «غير طيّب النّفس بها» باشد؛ يعنى هنگام زكات نه طيب خاطر دارد نه اميد برتر از آن از سوى خدا. بديهى است چنين كسى برخلاف سنّت عمل كرده و به گمراهى كشيده شده است. ديگر اينكه منظور اين است كسى كه به هنگام اداى زكات، رضايت درونى ندارد و در عين حال برتر از آن را از خدا مى‌طلبد، سخت در اشتباه و جاهل به سنّت است.

زكات بعد از نماز مهم‌ترين برنامه اسلام است؛ در نماز سخن از رابطه با خالق است و در زكات، رابطه با خلق خدا. در واقع صدق و راستى انسان در موضوع رابطه با خالق، هنگامى ثابت مى‌شود كه رابطه او با خلق قوى باشد؛ از مشكلات آنان باخبر گردد؛ در حلّ آن بكوشد؛ نسبت به دردمندان و بى‌نوايان و محرومان هم دردى نشان دهد و تا آنجا كه در توان دارد به كمك آنها بشتابد كه روشن‌ترين مظهر آن پرداخت زكات است. به همين دليل همان‌گونه كه در سابق اشاره شد در ٢٧ آيه از قرآن مجيد، «نماز» و «زكات» در كنار

[١]. «إذا أملقتم فتاجروا اللّه بالصّدقة» (نهج البلاغه، كلمات قصار، ٢٥٨).

[٢]. بقره، آيه ٢٧٦.